Trò chơi Cá Voi Xanh (Blue Whale Challenge) là một trò chơi nguy hiểm xuất hiện trên mạng xã hội, bắt đầu từ Nga vào năm 2016 và nhanh chóng lan rộng ra nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Trò chơi này thu hút phần lớn thanh thiếu niên, đặc biệt là những bạn trẻ đang gặp vấn đề về tâm lý hoặc đang trong giai đoạn khủng hoảng tinh thần. Người chơi sẽ được giao cho một loạt nhiệm vụ kéo dài trong 50 ngày, và các nhiệm vụ này thường bắt đầu bằng những việc giản đơn nhưng sau đó dần trở nên nguy hiểm hơn, ví dụ như thức khuya, tự làm tổn thương bản thân, tránh xa gia đình bạn bè và cuối cùng đỉnh điểm là yêu cầu người chơi tự tử. Các “người quản trò” sẽ sử dụng các biện pháp như dọa nạt, công kích tâm lý để buộc người chơi phải hoàn thành các thử thách.

Hệ quả của trò chơi Cá Voi Xanh mang lại vô cùng nghiêm trọng, khi đã có nhiều trường hợp thanh thiếu niên thiệt mạng hoặc bị tổn thương tâm lý nặng nề vì tham gia trò chơi này. Môi trường mạng xã hội tạo điều kiện cho trò chơi lan truyền nhanh chóng mà không thể kiểm soát kịp thời. Điều đáng lo ngại là nhiều nạn nhân đều mang đặc điểm như sống khép mình, ít chia sẻ với cha mẹ hoặc gặp áp lực học tập, bạn bè. Điều này chứng tỏ sự quan trọng của việc nâng cao nhận thức về sức khỏe tâm thần cũng như vai trò của gia đình, nhà trường trong việc phát hiện và hỗ trợ các bạn trẻ vượt qua khó khăn tâm lý, nhất là trong thời đại số hóa.

Để phòng tránh tác động tiêu cực từ trò chơi Cá Voi Xanh, xã hội cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền về kiến thức sử dụng internet an toàn và phòng chống bạo lực mạng. Ngoài ra, phụ huynh và giáo viên nên tăng cường quan tâm, trò chuyện với con em mình, kịp thời nhận biết những dấu hiệu bất thường về hành vi, cảm xúc để có biện pháp hỗ trợ phù hợp. Thanh thiếu niên cũng cần được trang bị kỹ năng sống, kỹ năng đối diện và giải quyết áp lực, khó khăn trong cuộc sống, từ đó tự phòng vệ trước những cám dỗ và nguy cơ tiềm ẩn trên mạng xã hội. Sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và cộng đồng đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ sức khỏe tinh thần và an toàn cho thanh thiếu niên trước những trào lưu nguy hiểm như trò chơi Cá Voi Xanh.