Cầu cống thần là một khái niệm dân gian truyền thống xuất hiện ở nhiều vùng quê Việt Nam, gắn liền với niềm tin tâm linh sâu sắc của người dân về sự bảo hộ và phù trợ của các vị thần cai quản cầu, cống, ao hồ, sông suối. Theo quan niệm xưa, mỗi cây cầu, con cống lớn đều có một vị thần hoặc linh hồn trấn giữ, đảm bảo sự an toàn và thông thuận cho người dân qua lại, đồng thời ngăn chặn những điều xấu xa như tai nạn, dịch bệnh, hoặc ám khí quấy nhiễu đời sống sinh hoạt. Những truyền thuyết về cầu cống thần thường được truyền miệng qua nhiều thế hệ, trở thành nguồn cảm hứng phong phú cho văn hóa dân gian và tập tục thờ cúng của người Việt.

Trong đời sống hàng ngày, việc thờ phụng cầu cống thần thể hiện rõ nét tinh thần “có thờ có thiêng, có kiêng có lành” của người dân. Dịp lễ tết, trước khi xây dựng hoặc sửa chữa bất cứ cây cầu, cống nào, người dân thường thực hiện các nghi lễ nhỏ như dâng hương, hoa quả, và đốt vàng mã để xin phép thần linh cho công việc được hanh thông, tránh gặp rủi ro. Đặc biệt, ở những vùng đất nhiều sông ngòi, nơi giao thông chủ yếu qua cầu và cống, vai trò của cầu cống thần càng được coi trọng. Người ta tin rằng sự tồn tại của các vị thần này giúp cho mạch nước lưu thông, mùa màng tốt tươi, dân cư bình an làm ăn thuận lợi.

Ngoài ý nghĩa tâm linh, tín ngưỡng cầu cống thần còn góp phần giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của cộng đồng địa phương. Các câu chuyện, huyền thoại về thần cầu cống, cùng những nghi lễ thờ cúng mang màu sắc linh thiêng, đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần của người dân. Đây vừa là dịp để mọi người đoàn tụ, chia sẻ niềm tin, vừa là bài học về sự tôn trọng thiên nhiên và các sức mạnh vô hình quanh mình. Tín ngưỡng này không chỉ tạo nên sự gắn kết nội bộ mà còn giáo dục thế hệ sau về lối sống biết ơn và hướng thiện, là một di sản quý giá cần được bảo tồn và truyền tiếp lâu dài.