Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm 2023 là một trong những dấu mốc quan trọng nhất đối với học sinh cuối cấp trung học cơ sở ở Việt Nam. Đây là kỳ thi mang tính cạnh tranh khá cao vì số lượng thí sinh đăng ký dự tuyển luôn vượt chỉ tiêu tuyển sinh của các trường công lập, đặc biệt là các trường hàng đầu tại các thành phố lớn. Điểm chuẩn vào lớp 10 vì thế trở thành đề tài nóng mỗi mùa thi, thu hút sự quan tâm của không chỉ các em học sinh mà còn cả phụ huynh và xã hội. So với những năm trước, điểm chuẩn năm 2023 nhìn chung có xu hướng tăng nhẹ ở nhiều địa phương do chất lượng đề thi phù hợp, đồng thời cũng phản ánh sự gia tăng về mặt năng lực học tập của học sinh.

Trong kỳ tuyển sinh 2023, đề thi các môn được đánh giá vừa sức, bám sát chương trình giáo dục phổ thông mới. Đặc biệt môn Toán và Ngữ văn đều có cấu trúc phù hợp, giúp học sinh trung bình vẫn có thể đạt điểm trên trung bình nếu ôn tập chắc chắn. Tuy nhiên, để vào được các trường chuyên hoặc trường có tiếng, đòi hỏi thí sinh phải đạt kết quả thật xuất sắc. Ví dụ, tại Hà Nội, điểm chuẩn vào các trường THPT công lập tốp đầu dao động từ 40 đến trên 50 điểm cho ba môn thi, tùy theo khu vực tuyển sinh và số lượng nguyện vọng đăng ký. Sự cạnh tranh này không chỉ khiến học sinh nỗ lực hơn mà còn nâng cao chất lượng đầu vào cho các trường.

Bên cạnh đó, điểm thi tuyển sinh lớp 10 năm 2023 cũng phần nào phản ánh thực tế phân hóa học lực học sinh ở từng khu vực. Ở các tỉnh miền núi, điểm chuẩn thường thấp hơn so với khu vực thành phố lớn do điều kiện học tập và cơ hội tiếp cận nguồn học liệu chưa đồng đều. Dù vậy, nhiều địa phương có chính sách hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn hoặc phát triển các hình thức tuyển sinh riêng biệt nhằm đảm bảo công bằng trong giáo dục. Sau kỳ tuyển sinh, những học sinh chưa đạt được nguyện vọng ban đầu vẫn còn nhiều lựa chọn khác như trường ngoài công lập, trung tâm giáo dục thường xuyên hoặc học nghề, mở ra con đường tiếp tục học tập phù hợp với năng lực và sở thích bản thân.