nguyễn đăng văn

Mâm cơm cúng gia tiên là một nét đẹp truyền thống trong văn hóa người Việt, thể hiện lòng hiếu kính, tưởng nhớ và tri ân đối với ông bà, tổ tiên đã khuất. Mỗi khi đến dịp lễ tết, giỗ chạp hay những ngày trọng đại, các thành viên trong gia đình lại quây quần bên nhau, chuẩn bị mâm cơm dâng lên bàn thờ. Thành phần của mâm cơm thường gồm những món ăn quen thuộc, cầu kỳ như xôi, gà luộc, nem rán, thịt kho, canh bóng, rau củ xào cùng với các loại hoa quả, bánh trái và chén rượu nhạt. Mỗi món lại mang một ý nghĩa riêng, gửi lời cầu mong bình an, may mắn và no đủ đến cả gia đình.

Bên cạnh giá trị tâm linh, việc chuẩn bị mâm cơm cúng còn gắn liền với những quy định về lễ nghi, thể hiện qua sự sắp xếp từng món ăn trên mâm, cách trang trí sao cho hài hòa, tươm tất và sạch sẽ nhất. Đặc biệt, người ta thường tránh những món có mùi tanh hoặc những thứ không lành theo quan niệm dân gian, nhằm thể hiện thành ý tôn kính. Trong khi thực hiện, các thành viên đều giữ thái độ nghiêm túc, ăn mặc chỉnh tề và dùng từ ngữ lễ phép. Sau khi hoàn tất việc cúng, mâm cơm lại được hạ xuống để cả nhà cùng sum họp, chia sẻ niềm vui và tình cảm ấm áp, nhắc nhớ mỗi người về nguồn cội và bổn phận chăm lo tổ tiên.

Ngày nay, dù cuộc sống hiện đại ảnh hưởng ít nhiều đến nghi lễ truyền thống, nhưng mâm cơm cúng gia tiên vẫn tồn tại và được duy trì ở nhiều gia đình. Dẫu những món ăn có thể giản lược để phù hợp hoàn cảnh, song ý nghĩa thiêng liêng và giá trị văn hóa mà mâm cơm mang lại vẫn vẹn nguyên trong tâm thức người Việt. Qua đó, thế hệ trẻ được nhắc nhở về đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, về tinh thần đoàn kết và trách nhiệm gìn giữ bản sắc văn hóa của dân tộc giữa dòng chảy thời gian.

Từ khóa: nguyễn đăng văn