Mâm cơm Tết truyền thống là một phần không thể thiếu trong mỗi gia đình Việt Nam khi xuân về. Bữa cơm ấy không chỉ mang ý nghĩa sum họp mà còn gửi gắm niềm hi vọng, sự tri ân tổ tiên và cầu mong cho một năm mới an lành, hạnh phúc. Đặc trưng của mâm cơm Tết thường là sự hiện diện của những món ăn đặc sắc như bánh chưng hoặc bánh tét xanh rờn, thịt đông, giò lụa, nem rán, gà luộc vàng óng, nộm su hào cà rốt, canh măng mọc, xôi gấc đỏ tươi cùng các loại dưa hành hay củ kiệu muối. Mỗi món ăn đều có ý nghĩa riêng: bánh chưng tượng trưng cho trời đất, xôi gấc đỏ đào đem lại may mắn, còn gà luộc vàng lại biểu trưng cho sự thịnh vượng.

Mâm cơm Tết thường được chuẩn bị rất tỉ mỉ, chu toàn, là dịp để các thành viên trong gia đình cùng nhau chia sẻ, trò chuyện sau một năm tất bật. Khi khói hương nghi ngút dâng lên từ bàn thờ gia tiên, từng đĩa thức ăn thơm ngon được bày biện trang trọng, đầy đủ, thể hiện lòng kính trọng và biết ơn với ông bà cha mẹ, đồng thời cầu chúc cho một khởi đầu thuận lợi, suôn sẻ. Không khí sum họp ấm áp bên mâm cơm ngày Tết giúp gắn kết mọi người lại gần nhau hơn, xóa tan bao bộn bề cuộc sống ngoài kia, chỉ còn lại khoảnh khắc yên bình và tình thân dào dạt.

Cùng với sự thay đổi của xã hội, mâm cơm Tết ở mỗi vùng miền có những khác biệt thú vị, tạo nên nét đa dạng văn hóa cho ngày xuân Việt Nam. Nếu miền Bắc chuộng bánh chưng và các loại đồ nguội như thịt đông, giò thủ, thì miền Trung lại có bánh tét, thịt kho nước dừa, dưa món cầu kỳ. Miền Nam nổi bật với những món ăn đậm đà như thịt kho trứng, củ kiệu, nem chua, ngay cả cách bày trí cũng thiên về sự phóng khoáng, tươi vui. Dù có sự khác biệt về khẩu vị hay phong tục, giá trị đoàn viên, cầu phước lành trên mâm cơm Tết vẫn luôn bất biến, mang lại ý nghĩa thiêng liêng cho mỗi gia đình mỗi khi xuân về.