Chủ tịch luân phiên ASEAN là vị trí được đảm nhận theo cơ chế quay vòng giữa các quốc gia thành viên của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Mỗi năm, một quốc gia trong khối sẽ giữ vai trò chủ tịch để lãnh đạo, điều phối các hoạt động, hội nghị và chương trình hợp tác giữa các nước thành viên cũng như với các đối tác ngoài khu vực. Quy định này đảm bảo tính công bằng trong việc phân quyền lãnh đạo, đồng thời tạo điều kiện để mọi thành viên có cơ hội chủ động thể hiện vai trò và thúc đẩy các sáng kiến phù hợp với lợi ích quốc gia của mình, góp phần xây dựng sự đoàn kết, thống nhất và phát triển chung của ASEAN.

Trách nhiệm của nước Chủ tịch luân phiên rất lớn khi phải tổ chức các hội nghị thượng đỉnh, các cuộc họp cấp cao, trung gian và chuyên ngành của khối trong năm nhiệm kỳ. Nước Chủ tịch cần nỗ lực thúc đẩy tiến trình hợp tác, giải quyết những thách thức chung như thương mại, an ninh, môi trường, y tế và dịch bệnh cũng như các vấn đề khác nổi lên trong khu vực. Bên cạnh đó, Chủ tịch ASEAN còn đóng vai trò đại diện khối trên trường quốc tế, duy trì quan hệ ngoại giao, xây dựng hình ảnh về sự đoàn kết, thống nhất cũng như tăng cường vị thế, tiếng nói của ASEAN trước các đối tác toàn cầu.

Việc luân phiên chức Chủ tịch không chỉ khẳng định nguyên tắc bình đẳng giữa các quốc gia trong ASEAN mà còn giúp các nước thành viên nâng cao năng lực ngoại giao, tổ chức và hợp tác quốc tế. Tùy đặc điểm từng quốc gia đăng cai Chủ tịch, các ưu tiên và sáng kiến được tập trung thúc đẩy, góp phần đa dạng hóa chương trình nghị sự của cả khối, mở rộng khuôn khổ hợp tác. Qua đó, ASEAN ngày càng trở thành một cộng đồng gắn kết, chủ động thích ứng với các biến động toàn cầu, đáp ứng kỳ vọng của nhân dân Đông Nam Á về hoà bình, ổn định và phát triển bền vững.