Theo quan niệm dân gian Việt Nam, xông đất đầu năm là một phong tục đẹp với mong ước về may mắn, thuận lợi, phát đạt trong suốt cả năm mới. Người được chọn để xông đất cho gia đình thường có tuổi hợp với chủ nhà, tính tình vui vẻ, lạc quan và thành đạt. Việc chọn người xông đất phù hợp không chỉ mang ý nghĩa tinh thần mà còn gửi gắm hy vọng về một khởi đầu suôn sẻ, sức khỏe dồi dào và sự nghiệp hanh thông cho các thành viên trong gia đình. Ngoài ra, nhiều gia đình cũng quan tâm đến yếu tố hợp mệnh, hợp tuổi theo phong thủy nhằm tránh điềm xui rủi, đón nhận nguồn sinh khí tốt lành và tài lộc dồi dào.

Trong quá trình lựa chọn người xông đất, người chủ nhà thường chú ý xem tuổi của vị khách đầu tiên bước vào nhà vào thời khắc Giao thừa hoặc sáng mùng Một Tết. Theo phong tục, những người có tuổi tam hợp, nhị hợp hoặc tránh các tuổi xung khắc với chủ nhà sẽ được ưu tiên mời đến xông đất. Bên cạnh đó, phong thái, lời ăn tiếng nói, trang phục của người xông đất cũng rất được chú trọng bởi ông bà xưa quan niệm rằng mọi hành động, biểu hiện trong ngày đầu năm sẽ ảnh hưởng đến vận trình cả năm của gia chủ. Vì vậy, ai được chọn xông đất đều chuẩn bị kỹ càng, giữ thái độ ôn hòa, chúc tết hân hoan và dành cho chủ nhà những lời chúc tốt đẹp nhất.

Phong tục xông đất không chỉ mang tính chất phong thủy mà còn thể hiện nét đẹp trong văn hóa tình cảm của người Việt. Đó là sự tri ân, gắn kết giữa những người thân quen, láng giềng hay bạn bè trong cộng đồng, mở đầu năm mới bằng không khí sum vầy, ấm áp và đầy thiện chí. Khi thực hiện nghi lễ xông đất, cả gia đình đều kỳ vọng rằng năm mới sẽ thuận buồm xuôi gió, vạn sự như ý. Chính vì ý nghĩa thiêng liêng này, việc coi tuổi xông đất vẫn được lưu giữ và phát huy qua nhiều thế hệ, là truyền thống không thể thiếu mỗi dịp Tết đến, Xuân về trên mọi miền đất nước.