Lễ dâng y là một lễ hội quan trọng của người Khmer Nam Bộ, diễn ra vào khoảng tháng 10 âm lịch hàng năm. Đây là nghi lễ mang đậm tính tôn giáo trong hệ thống tín ngưỡng Phật giáo Theravada, nhằm bày tỏ lòng thành kính, tri ân các vị sư sãi trong chùa vì đã giữ gìn giáo lý và dẫn dắt đời sống tâm linh cho cộng đồng. Trong lễ này, người dân chuẩn bị những bộ y phục mới gọi là “y cà sa” cùng nhiều vật phẩm như gạo, tiền, đồ dùng thiết yếu để dâng lên các nhà sư. Không khí lễ hội thường rộn ràng với màu sắc đặc trưng, âm thanh nhạc ngũ âm và những lời tụng kinh cầu an, cầu phúc cho bản thân, gia đình và thôn xóm. Lễ dâng y không chỉ mang ý nghĩa tôn giáo sâu sắc mà còn thể hiện tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái giữa các thành viên trong cộng đồng.

Một điểm nổi bật của lễ dâng y là sự giao lưu, gắn kết giữa các thế hệ người Khmer. Từ trẻ đến già, mọi người cùng nhau tham gia vào các hoạt động chuẩn bị, đóng góp vật phẩm hoặc tiền của theo khả năng, tạo nên tình làng nghĩa xóm vững vàng. Lễ hội diễn ra tại các ngôi chùa lớn nhỏ trong vùng, nơi tập trung đông đảo đồng bào Khmer sinh sống. Các nghi thức chính bắt đầu bằng cuộc rước y quanh sân chùa với sự hiện diện của các vị chức sắc tôn giáo, rồi sau đó tiến hành nghi lễ dâng y cho các vị sư. Người Khmer tin rằng việc làm này sẽ tích thêm phúc đức, giúp họ gặp nhiều may mắn, thuận lợi trong năm mới và tạo điều kiện phát triển đời sống vật chất lẫn tinh thần.

Bên cạnh ý nghĩa tôn giáo, lễ dâng y còn là dịp để bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống của người Khmer. Qua nhiều thế hệ, lễ hội này vẫn được tổ chức trang trọng, giữ nguyên nét đặc sắc về nghi lễ, âm nhạc và trang phục. Những bộ y mới được người dân chăm chút lựa chọn, thể hiện sự trân trọng đối với các vị sư cũng như với phong tục quê hương. Ngoài ra, các hoạt động vui chơi, giao lưu văn nghệ, ẩm thực trong ngày lễ góp phần làm phong phú đời sống cộng đồng, tạo cơ hội cho người trẻ hiểu thêm về cội nguồn, gắn bó hơn với văn hóa dân tộc mình. Chính nhờ ý nghĩa toàn diện về tâm linh, xã hội lẫn văn hóa, lễ dâng y trở thành sự kiện được mong đợi nhất mỗi năm, là biểu tượng đẹp của nền văn hóa Khmer Nam Bộ hiện đại.