Sông Kim Ngưu là một dòng chảy nhỏ tọa lạc trên địa bàn thành phố Hà Nội, gắn liền với lịch sử phát triển của đô thị này. Trước kia, sông có vai trò rất quan trọng trong việc tưới tiêu và cung cấp nước sinh hoạt cho người dân các khu vực lân cận. Theo thời gian, cùng với quá trình đô thị hóa mạnh mẽ, diện mạo của sông Kim Ngưu thay đổi đáng kể. Nhiều khu dân cư mọc lên san sát hai bên bờ, biến con sông vốn thanh bình trở nên tấp nập với dòng người qua lại. Sông Kim Ngưu cũng là chứng nhân của những đổi thay về môi trường khi phải tiếp nhận lượng nước thải ngày một gia tăng từ sinh hoạt và sản xuất.

Tuy nhiên, mặt trái của sự phát triển là sông Kim Ngưu dần mất đi vẻ đẹp nguyên sơ, sạch sẽ vốn có. Việc lấn chiếm lòng sông, xây dựng trái phép và xả rác thải bừa bãi khiến dòng nước bị ô nhiễm nghiêm trọng. Trong nhiều năm qua, sông Kim Ngưu thường xuyên nằm trong nhóm các dòng sông bị cảnh báo về mức độ ô nhiễm môi trường ở Hà Nội. Chính quyền và các đoàn thể đã nhiều lần tổ chức chiến dịch làm sạch sông, tuy nhiên chưa đạt kết quả như mong muốn bởi vấn đề cốt lõi nằm ở ý thức cộng đồng và các biện pháp xử lý nước thải vẫn chưa thực sự hiệu quả. Bên cạnh đó, sự phát triển cơ sở hạ tầng dọc con sông cũng tác động lớn tới hệ sinh thái tự nhiên ở đây.

Trước thách thức về bảo vệ môi trường sống, nhiều dự án cải tạo sông Kim Ngưu đã được đề xuất nhằm phục hồi giá trị vốn có của dòng sông. Việc xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung, lập lại trật tự vỉa hè và lòng sông, cũng như tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về bảo vệ môi trường đang từng bước được triển khai. Thực tế cho thấy, nếu sông Kim Ngưu được hồi sinh, thành phố Hà Nội không chỉ phát triển về kinh tế mà còn giữ gìn được nét đẹp văn hóa, sinh thái vốn gắn bó lâu đời với bao thế hệ cư dân nơi đây. Hy vọng trong tương lai, sông Kim Ngưu sẽ trở lại là nguồn sống trù phú, góp phần làm xanh – sạch – đẹp hơn diện mạo Thủ đô ngàn năm văn hiến.