Sputnik V là loại vaccine ngừa COVID-19 đầu tiên trên thế giới được đăng ký sử dụng, do Nga nghiên cứu và phát triển. Loại vaccine này được đặt tên theo vệ tinh Sputnik, biểu tượng của thành tựu khoa học Nga trong lịch sử với kỳ vọng trở thành bước ngoặt lớn trong cuộc chiến chống lại đại dịch toàn cầu. Viện Gamaleya, một trong những cơ sở nghiên cứu khoa học hàng đầu của Nga về dịch tễ học và vi sinh vật, đã phát triển thành công Sputnik V dựa trên nền tảng vector adenovirus. Quá trình nghiên cứu và phát triển diễn ra với tốc độ nhanh chóng từ đầu năm 2020, ngay sau khi đại dịch COVID-19 bùng phát.

Nga đã phê duyệt Sputnik V vào tháng 8 năm 2020, đánh dấu nước này là quốc gia đầu tiên trên thế giới công bố một vaccine COVID-19 chính thức. Sự kiện này thu hút sự chú ý của cộng đồng quốc tế, mở ra hy vọng trong bối cảnh đại dịch diễn biến phức tạp, nhiều quốc gia còn gặp khó khăn về nguồn cung vaccine. Tuy nhiên, Sputnik V cũng vấp phải nhiều tranh cãi về quy trình thử nghiệm lâm sàng, khi các chuyên gia lo ngại về việc bỏ qua giai đoạn thử nghiệm quy mô lớn trước khi cấp phép sử dụng rộng rãi. Dù vậy, kết quả thực tế cho thấy hiệu quả phòng bệnh của Sputnik V khá cao, với nhiều quốc gia sau đó đã lựa chọn nhập khẩu và sử dụng loại vaccine này để tiêm chủng cho người dân.

Cho đến nay, Sputnik V đã được lưu hành tại hơn 70 quốc gia trên thế giới, giúp hàng triệu người được bảo vệ khỏi nguy cơ infect COVID-19. Nga không chỉ sử dụng vaccine trong nước mà còn mở rộng hợp tác sản xuất, chuyển giao công nghệ ra nước ngoài nhằm giải quyết nhu cầu tiêm chủng diện rộng. Ngoài hiệu quả phòng bệnh, Sputnik V cũng được đánh giá có giá thành hợp lý phù hợp với nhiều quốc gia có mức thu nhập trung bình hoặc thấp. Nhờ sự thành công này, Nga đã khẳng định vị thế của mình trong lĩnh vực nghiên cứu y sinh hiện đại và đóng góp quan trọng vào nỗ lực kiểm soát đại dịch toàn cầu.