Phan Huy Ích là một danh sĩ, nhà thơ lớn của Việt Nam vào thời Lê – Tây Sơn, sống trong giai đoạn thế kỷ XVIII đầy biến động. Sinh ra trong một gia đình khoa bảng nổi tiếng, ông sớm bộc lộ tư chất thông minh và đức tính cần cù hiếu học. Trải qua nhiều lần thi cử, Phan Huy Ích đỗ đạt cao và ra làm quan, từng giữ nhiều chức vụ quan trọng dưới triều Lê rồi đến triều Tây Sơn. Tuy vậy, cuộc đời của ông cũng đã trải qua nhiều phen bể dâu khi phải đối mặt với những thay đổi chính trị lớn lao của đất nước, nhưng Phan Huy Ích vẫn giữ vững nhân cách và lòng trung thành với lý tưởng phụng sự nhân dân, đất nước. Tác phẩm của ông thể hiện sâu sắc tinh thần yêu nước, tình nghĩa, đồng thời phản ánh được những khát vọng lớn lao và cả trăn trở về thời đại.

Những đóng góp của Phan Huy Ích cho văn học Việt Nam đặc biệt được ghi nhận qua nhiều tác phẩm chữ Hán và chữ Nôm có giá trị. Bên cạnh việc sáng tác thơ, ông còn tích cực tham gia dịch thuật, tiêu biểu là công trình dịch “Chinh phụ ngâm”. Dưới bàn tay tài hoa và trái tim đồng cảm của Phan Huy Ích, bản dịch này đã trở thành tác phẩm nổi bật trong kho tàng văn học trung đại Việt Nam, vừa giữ vững vẻ đẹp của nguyên tác, vừa tạo nên âm điệu mới mẻ, sâu lắng. Văn chương của ông không chỉ có tính bác học mà còn dễ đi vào lòng người nhờ sự giản dị, gần gũi và giàu cảm xúc. Nhìn chung, Phan Huy Ích đã để lại dấu ấn sâu sắc về một tấm gương trí tuệ, tài năng song hành cùng đạo đức và lòng yêu nước thiết tha, góp phần làm rực rỡ thêm truyền thống hiếu học và tinh thần dân tộc của người Việt.