Đại biểu Quốc hội Việt Nam là người đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân trong cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Đây là những công dân ưu tú được bầu chọn qua các kỳ bầu cử Quốc hội, đóng vai trò trung gian giữa nhân dân với chính quyền, phản ánh và bảo vệ các lợi ích hợp pháp của cử tri mà mình đại diện. Đại biểu Quốc hội có thể đến từ nhiều tầng lớp, ngành nghề như lãnh đạo, công chức, trí thức, nông dân, công nhân và sĩ quan lực lượng vũ trang, nhằm đảm bảo sự phong phú về thành phần xã hội, bảo đảm tính đại diện rộng rãi và cân bằng lợi ích của các nhóm khác nhau trong xã hội.

Vai trò quan trọng của đại biểu Quốc hội còn thể hiện ở việc xây dựng pháp luật, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát quyền lực nhà nước. Ở mỗi kỳ họp, đại biểu có trách nhiệm thảo luận, tham gia ý kiến, biểu quyết và chất vấn Chính phủ cũng như các thành viên của bộ máy nhà nước, từ đó đề xuất các giải pháp, biện pháp nhằm giải quyết những vấn đề do cử tri kiến nghị hoặc thực tiễn xã hội đặt ra. Ngoài ra, đại biểu quốc hội còn thường xuyên tiếp xúc cử tri, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân và truyền tải lại các đề xuất, phản ánh của cử tri qua các phiên họp Quốc hội, bảo đảm cho tiếng nói của người dân được lắng nghe và xem xét trong quá trình hoạch định chính sách, pháp luật của đất nước.

Để đáp ứng yêu cầu của cương vị người đại biểu quốc hội, từng cá nhân phải có phẩm chất đạo đức tốt, tâm huyết với sự phát triển của quốc gia, có hiểu biết sâu rộng về chuyên môn, pháp luật và đời sống xã hội. Họ phải giữ gìn mối liên hệ mật thiết với cử tri, trung thực, khách quan khi thực hiện chức trách, nhiệm vụ, đồng thời thường xuyên học hỏi, nâng cao năng lực để đóng góp hiệu quả cho hoạt động lập pháp và giám sát của Quốc hội. Những tiêu chuẩn nghiêm khắc này giúp đảm bảo chỉ những người thực sự có uy tín, năng lực và đại diện xứng đáng cho nguyện vọng của đông đảo quần chúng nhân dân mới được lựa chọn giữ trọng trách này, góp phần xây dựng một Quốc hội ngày càng dân chủ, đổi mới, gần dân và hiệu quả hơn.