Lễ Nguyễn Trung Trực là một sự kiện quan trọng trong đời sống văn hóa tâm linh của người dân Nam Bộ, đặc biệt ở khu vực tỉnh Kiên Giang. Được tổ chức hằng năm vào các ngày 27, 28 và 29 tháng 8 âm lịch tại Đền thờ Nguyễn Trung Trực ở thành phố Rạch Giá, lễ hội nhằm tưởng nhớ và tri ân công lao vị anh hùng dân tộc đã hy sinh vì độc lập, tự do của đất nước. Trong những ngày lễ, đông đảo người dân địa phương và du khách từ khắp nơi đổ về dự lễ, tạo nên không khí trang nghiêm pha lẫn niềm tự hào. Lễ hội không chỉ là dịp tưởng niệm mà còn góp phần duy trì và gìn giữ các giá trị truyền thống của vùng đất Kiên Giang nói riêng, Nam Bộ nói chung.

Bên cạnh các nghi thức cúng tế truyền thống như dâng hương, dâng hoa, đọc văn tế và ôn lại tiểu sử hào hùng của Nguyễn Trung Trực, lễ hội còn có nhiều hoạt động văn hóa văn nghệ dân gian đặc sắc. Các chương trình biểu diễn cải lương, hát bội, võ thuật dân tộc, cùng các trò chơi dân gian được tổ chức liên tục mang đến không khí vui tươi và tạo điều kiện để mọi người giao lưu, học hỏi. Qua đó, hình ảnh người anh hùng Nguyễn Trung Trực càng thêm sống động trong lòng mọi thế hệ, trở thành biểu tượng bất khuất, kiên trung chống giặc ngoại xâm. Lễ hội cũng là dịp để tăng cường tinh thần đoàn kết cộng đồng, thể hiện lòng biết ơn của hậu thế đối với các bậc tiền nhân.

Ngoài ý nghĩa tưởng niệm và giáo dục truyền thống, lễ Nguyễn Trung Trực còn đóng vai trò thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa tại địa phương. Mỗi mùa lễ hội diễn ra, lượng khách tham quan tăng lên đáng kể, góp phần quảng bá hình ảnh Kiên Giang với đền thờ cổ kính và lịch sử hào hùng. Những hoạt động trong lễ hội giúp du khách hiểu hơn về truyền thống yêu nước, về giai đoạn lịch sử chống Pháp đầy gian khổ, qua đó hun đúc thêm tình yêu quê hương đất nước cho thế hệ trẻ. Lễ hội Nguyễn Trung Trực không chỉ là dịp đặc biệt của người dân Kiên Giang mà đã trở thành nét đặc trưng trong văn hóa lễ hội Nam Bộ, gắn kết cộng đồng và bảo tồn di sản tinh thần dân tộc.