“4 tại chỗ” là một nguyên tắc quan trọng được áp dụng trong công tác phòng chống thiên tai, dịch bệnh và đảm bảo an toàn cộng đồng tại Việt Nam. Nguyên tắc này bao gồm bốn yếu tố: chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện vật tư tại chỗ và hậu cần tại chỗ nhằm xử lý kịp thời, hiệu quả các tình huống khẩn cấp. Ý nghĩa của “4 tại chỗ” chính là phát huy tối đa nguồn lực địa phương, chủ động ứng phó trước những sự cố bất ngờ mà không phải phụ thuộc hoàn toàn vào lực lượng, vật tư từ cấp trên hoặc bên ngoài. Nhờ đó, các biện pháp cứu hộ, cứu nạn, hỗ trợ nhân dân hay triển khai y tế… được thực hiện nhanh chóng, giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.

Thực tiễn đã chứng minh, nguyên tắc “4 tại chỗ” góp phần rất lớn vào việc nâng cao năng lực ứng phó của cơ sở đối với các thảm họa thiên nhiên như lũ lụt, bão, động đất cho đến dịch bệnh như Covid-19. Khi xảy ra khủng hoảng, nếu địa phương chủ động có sẵn đội ngũ cán bộ chỉ huy am hiểu địa bàn, lực lượng cứu hộ, vật tư thiết yếu như lương thực, thuốc men, phương tiện sơ tán… thì sẽ phối hợp giải quyết khẩn cấp mà không bị lúng túng, thiếu hụt. Ngoài ra, hậu cần tại chỗ giúp duy trì hoạt động lâu dài, đáp ứng những nhu cầu thiết yếu của người dân cho đến khi nguồn lực ngoại viện được tiếp ứng. “4 tại chỗ” không chỉ là giải pháp ngắn hạn mà còn tạo nền tảng cho sự tự chủ vững chắc của từng đơn vị cơ sở.

Trong bối cảnh Việt Nam thường xuyên đối diện với thiên tai và các tình huống biến động xã hội, nguyên tắc “4 tại chỗ” càng trở nên cần thiết. Để triển khai hiệu quả phương châm này, công tác đào tạo, xây dựng đội ngũ, dự trữ vật tư, và phân bổ nguồn lực địa phương phải diễn ra bài bản, liên tục. Các tổ chức đoàn thể, hệ thống chính trị cùng người dân đều phải nhận thức rõ vai trò của từng yếu tố trong “4 tại chỗ”, nâng cao tinh thần chủ động và trách nhiệm chung. Nhờ tính thiết thực và sự cộng hưởng của toàn xã hội, “4 tại chỗ” không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại mà còn xây dựng niềm tin, sự vững vàng cho cộng đồng trước rủi ro, thử thách.