Trong thời gian gần đây, tình hình Biển Đông tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều động thái từ các quốc gia trong khu vực và quốc tế. Hoạt động khảo sát, tập trận cũng như các sự kiện liên quan đến khai thác dầu khí thường xuyên diễn ra, tạo nên những căng thẳng âm ỉ giữa các bên có tuyên bố chủ quyền chồng lấn ở vùng biển này. Trung Quốc vẫn tiếp tục mở rộng quy mô xây dựng và gia tăng sự hiện diện trên các đảo nhân tạo thuộc quần đảo Trường Sa, bất chấp sự phản đối của nhiều quốc gia và cộng đồng quốc tế. Điều này không chỉ làm gia tăng nguy cơ xung đột mà còn gây lo ngại về môi trường, an ninh hàng hải cũng như sự ổn định của khu vực.

Về phía Việt Nam, chính phủ liên tục khẳng định lập trường bảo vệ chủ quyền quốc gia trên cơ sở luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982). Việt Nam thường xuyên tiến hành các hoạt động tuần tra, giám sát vùng biển để bảo vệ ngư dân và các quyền lợi hợp pháp của mình. Song song đó, Việt Nam cũng tích cực thúc đẩy giải pháp hoà bình thông qua đối thoại, đàm phán và nhấn mạnh vai trò trung tâm của ASEAN trong việc duy trì an ninh, ổn định tại Biển Đông. Sự phối hợp giữa các quốc gia trong ASEAN cùng sự lên tiếng mạnh mẽ từ các cường quốc như Mỹ, Nhật Bản, Australia đã góp phần kiềm chế các hành động đơn phương và thúc đẩy tiến trình xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC).

Tuy nhiên, cho đến nay, vấn đề Biển Đông vẫn còn nhiều thách thức cần giải quyết, nhất là trước bối cảnh cạnh tranh địa chính trị giữa các nước lớn ngày càng gay gắt. Các hành động quân sự hóa và chính sách "đường lưỡi bò" phi lý mà Trung Quốc đưa ra không những vấp phải sự phản đối của nhiều nước trong khu vực mà còn gây lo ngại cho toàn cầu về tự do hàng hải và thương mại quốc tế. Các chuyên gia nhận định rằng, giữ vững hòa bình và ổn định tại Biển Đông không chỉ là trách nhiệm của các quốc gia có liên quan mà còn là lợi ích chung của toàn thế giới, đòi hỏi sự hợp tác chặt chẽ dựa trên luật pháp và các nguyên tắc quốc tế.