Vào ngày 2 tháng 9 năm 1945, tại quảng trường Ba Đình lịch sử, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Trong không khí hào hùng của buổi lễ, hàng vạn đồng bào thuộc các tầng lớp xã hội đã tụ họp về đây, cùng nhau chứng kiến thời khắc thiêng liêng của dân tộc. Bác Hồ với dáng vẻ giản dị, trầm tĩnh mà kiên định, đưa ra trước thế giới lời khẳng định mạnh mẽ: dân tộc Việt Nam tuy nhỏ bé nhưng không chịu khuất phục dưới ách nô lệ, đã đủ sức đứng lên giành lại quyền sống, quyền tự do, quyền mưu cầu hạnh phúc.

Bản Tuyên ngôn Độc lập do Chủ tịch Hồ Chí Minh khởi thảo, dựa trên những nguyên tắc về quyền con người được nêu trong bản Tuyên ngôn Độc lập của Hoa Kỳ năm 1776 và bản Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Pháp năm 1791. Qua bài phát biểu, Bác đã tố cáo tội ác của thực dân Pháp đã chà đạp lên quyền lợi chính đáng của nhân dân Việt Nam suốt hơn tám mươi năm, đồng thời kể lại sự kiện nhân dân cả nước cùng nhau nổi dậy lật đổ chế độ cũ, thể hiện ý chí kiên cường vì độc lập, tự do. Bác Hồ nhấn mạnh: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành nước tự do, độc lập.”

Trong khoảnh khắc ấy, tiếng nói của Hồ Chí Minh đã vang vọng không chỉ tới từng người dân Việt Nam mà còn lan tỏa đến cộng đồng quốc tế. Việc đọc Tuyên ngôn Độc lập không chỉ là sự kiện đánh dấu bước ngoặt lịch sử mà còn khẳng định giá trị cốt lõi của một dân tộc kiên quyết bảo vệ chủ quyền đất nước. Những lời nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã cổ vũ tinh thần đoàn kết, củng cố niềm tin và lòng tự hào của nhân dân Việt Nam vào một tương lai tươi sáng bên nền độc lập dân tộc. Từ đó, cả nước chính thức bắt đầu một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên xây dựng và bảo vệ chủ quyền quốc gia.