Hiệp định Giơnevơ năm 1954 là một dấu mốc quan trọng trong lịch sử Việt Nam cũng như khu vực Đông Dương nói chung. Sau nhiều năm chiến đấu bền bỉ và gian khổ chống lại thực dân Pháp, nhân dân Việt Nam đã giành được thắng lợi vang dội với chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ. Kết quả này đã buộc các bên phải ngồi vào bàn đàm phán ở thành phố Genève (Thụy Sĩ) kể từ tháng 5 năm 1954 với sự tham gia của các nước lớn như Liên Xô, Trung Quốc, Mỹ, Anh, Pháp và đại diện ba nước Đông Dương gồm Việt Nam, Lào và Campuchia. Mục tiêu của hội nghị là tìm kiếm giải pháp chấm dứt chiến tranh ở Đông Dương, lập lại hòa bình cho khu vực.

Sau nhiều vòng thương lượng căng thẳng, ngày 20 tháng 7 năm 1954, Hiệp định Giơnevơ được chính thức ký kết. Hiệp định quy định đình chiến ở ba nước Việt Nam, Lào, Campuchia; tạm thời lấy vĩ tuyến 17 làm giới tuyến quân sự chia cắt hai miền Nam - Bắc Việt Nam, mỗi bên rút quân về vị trí của mình. Đồng thời, Hiệp định cũng cam kết bảo đảm độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của ba nước, đồng thời tiến tới tổ chức tổng tuyển cử tự do ở Việt Nam vào năm 1956 để thống nhất đất nước. Tuy nhiên, một số điều khoản quan trọng đã không được thực hiện đầy đủ, dẫn đến việc đất nước tiếp tục chia cắt và kéo dài cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước sau đó.

Giá trị lịch sử của Hiệp định Giơnevơ không chỉ ở việc buộc thực dân Pháp phải chấm dứt cuộc chiến tranh xâm lược ở Việt Nam và Đông Dương, mà còn tạo tiền đề quan trọng cho sự phát triển của phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới. Thành quả đó góp phần nâng cao vị thế quốc tế của Việt Nam, đồng thời để lại nhiều bài học về nghệ thuật ngoại giao, tác động sâu rộng tới tư tưởng và quá trình chỉ đạo cách mạng Việt Nam sau này. Dù còn nhiều hạn chế do các yếu tố khách quan lẫn chủ quan, Hiệp định Giơnevơ vẫn là mốc son chói lọi, đánh dấu bước chuyển mình to lớn của lịch sử dân tộc Việt Nam trên con đường giành độc lập, tự do và thống nhất đất nước.