Di sản văn hóa bao gồm toàn bộ các giá trị vật thể và phi vật thể mà các thế hệ đi trước đã sáng tạo, lưu giữ, truyền đạt lại cho thế hệ sau. Đó có thể là những di tích lịch sử, công trình kiến trúc, nghệ thuật, làng nghề truyền thống, lễ hội, phong tục tập quán, ngôn ngữ, âm nhạc dân gian, hay các giá trị tri thức ứng xử với thiên nhiên và xã hội. Di sản văn hóa được xem là nguồn tài nguyên quý giá, không chỉ góp phần định hình bản sắc dân tộc mà còn là cầu nối giữa các thế hệ, giúp con người hiểu về cội nguồn, lịch sử phát triển cũng như vun đắp lòng tự hào dân tộc. Việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa là trách nhiệm không chỉ của nhà nước mà của cả cộng đồng, từng cá nhân để gìn giữ cho mai sau.

Di sản văn hóa vật thể thường hiện diện dưới dạng các địa danh, di tích khảo cổ, công trình kiến trúc, điêu khắc, tác phẩm nghệ thuật có giá trị nổi bật về lịch sử, thẩm mỹ hoặc khoa học kỹ thuật. Những thành phố cổ, chùa chiền, đình đền, bia đá hay các hiện vật khảo cổ đều kể lại những câu chuyện về thời kỳ lịch sử mà nó gắn bó. Bên cạnh đó, di sản văn hóa phi vật thể cũng có vai trò quan trọng không kém, bao gồm những truyền thống, tín ngưỡng, tập quán xã hội, biểu đạt bằng ngôn ngữ, văn học dân gian, nghệ thuật trình diễn, lễ hội, nghệ thuật ẩm thực, nghề thủ công truyền thống. Những giá trị này thường được truyền miệng qua nhiều thế hệ, là chất keo gắn kết cộng đồng, định hình tư duy, lối sống và tạo nên bản sắc riêng của mỗi vùng miền, mỗi dân tộc.

Việc bảo tồn và phát huy di sản văn hóa không chỉ là nghĩa vụ đối với tổ tiên mà còn phục vụ lợi ích nhân văn, giáo dục và phát triển bền vững. Di sản văn hóa góp phần quan trọng trong việc giáo dục lòng yêu nước, nâng cao nhận thức của cộng đồng về những giá trị đặc sắc của quê hương, đồng thời phát triển du lịch, kinh tế địa phương. Tuy nhiên, thực tế hiện nay, không ít di sản đang đứng trước nguy cơ mai một do sự thay đổi của xã hội hiện đại, quá trình đô thị hóa, hoặc thiếu sự quan tâm từ cộng đồng và các cấp chính quyền. Vì vậy, mỗi người cần nâng cao ý thức bảo vệ di sản, chủ động phát huy các giá trị di sản thông qua gìn giữ, phục dựng và sáng tạo, góp phần xây dựng một nền văn hóa phát triển bền vững, giàu bản sắc.