Chính sách đối ngoại của Liên Xô được xây dựng trên nền tảng tư tưởng Mác – Lênin, coi trọng việc mở rộng ảnh hưởng chủ nghĩa xã hội ra toàn cầu và đối trọng với các quốc gia tư bản chủ nghĩa, trước hết là Hoa Kỳ và các nước phương Tây. Trong thời kỳ đầu sau Cách mạng Tháng Mười, Liên Xô tập trung vào việc củng cố địa vị của mình, đồng thời tích cực ủng hộ các phong trào cộng sản, công nhân quốc tế nhằm thúc đẩy cách mạng thế giới. Đây vừa là mục tiêu chiến lược về mặt ý thức hệ, vừa giúp Liên Xô củng cố an ninh quốc gia thông qua thiết lập các khu vực đồng minh xung quanh biên giới.

Bước sang thời kỳ sau Chiến tranh thế giới thứ hai, Liên Xô trở thành một trong hai siêu cường của thế giới và duy trì chính sách đối ngoại quyết liệt, cam kết bảo vệ các nước xã hội chủ nghĩa, nhất là các thành viên khối Hiệp ước Warszawa. Bằng việc cung cấp viện trợ kinh tế, quân sự cho các phong trào giải phóng dân tộc ở châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh, Liên Xô mở rộng phạm vi ảnh hưởng, đối đầu trực tiếp với các chiến lược bao vây, ngăn chặn từ phương Tây trong Chiến tranh Lạnh. Ngoài ra, Liên Xô còn thúc đẩy quan hệ ngoại giao song phương và đa phương trên nhiều lĩnh vực, đồng thời sử dụng sức mạnh quân sự kết hợp ngoại giao để bảo vệ lợi ích của mình.

Tuy nhiên, chính sách đối ngoại của Liên Xô cũng bộc lộ những hạn chế khi đặt nặng yếu tố ý thức hệ và can thiệp quân sự, khiến nhiều nước phụ thuộc khó phát triển độc lập, phát sinh mâu thuẫn nội bộ hoặc phản ứng tiêu cực ở quy mô quốc tế. Những cuộc xung đột tiêu tốn tài nguyên và tạo áp lực lên nền kinh tế, góp phần làm suy yếu sức mạnh tổng thể của Liên Xô vào cuối thập niên 1980. Dưới tác động của cải tổ và môi trường quốc tế thay đổi, trước khi tan rã, Liên Xô chuyển hướng sang các chính sách hòa hoãn hơn, thúc đẩy giải trừ quân bị, giảm đối đầu, nhưng không đủ để ngăn chặn tiến trình khủng hoảng hệ thống.