Lễ hội Lồng Tồng là một trong những lễ hội truyền thống quan trọng và đặc sắc của đồng bào dân tộc Tày, Nùng ở Lạng Sơn, thường được tổ chức vào đầu năm mới âm lịch, từ mùng 4 đến mùng 10 tháng Giêng. “Lồng tồng” có nghĩa là xuống đồng, thể hiện ý nghĩa cầu cho một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, nhân dân khỏe mạnh, cuộc sống no đủ, hạnh phúc. Lễ hội vừa là dịp để người dân dâng lễ vật cúng thần linh, các vị tiền nhân đã có công khai mở ruộng đồng cũng như kết nối cộng đồng, thể hiện niềm tin và khát vọng về một mùa lúa mới tốt tươi. Vào ngày hội, bà con mặc những bộ trang phục truyền thống rực rỡ, cùng nhau tụ tập đông vui ở bãi hội bên bờ suối, cánh đồng rộng lớn.

Phần lễ bắt đầu bằng những nghi thức trang nghiêm do thầy mo chủ trì, đại diện dân làng kính cẩn dâng hương hoa, sản vật địa phương, nông cụ lên các vị thần nông, thần linh để tỏ lòng biết ơn và bày tỏ nguyện vọng về một năm thuận lợi. Sau phần lễ, không khí trở nên sôi động hơn với loạt hoạt động vui chơi, giải trí của phần hội như hội thi cấy lúa, kéo co, ném còn, đánh đu, hát sli, then, lượn. Những trò chơi này không chỉ là dịp thể hiện tài năng, sức khỏe mà còn giúp lưu giữ và phát triển nét đẹp văn hóa dân gian đặc sắc của người Tày, Nùng tại Lạng Sơn. Những tiếng cười, tiếng hát vang lên rộn rã giữa không gian núi non hùng vĩ, tạo nên một bức tranh sinh động, ấm áp tình người, tình quê.

Lễ hội Lồng Tồng không chỉ có giá trị về mặt tinh thần, tín ngưỡng mà còn góp phần tăng cường tình đoàn kết cộng đồng và gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống vùng núi phía Bắc Việt Nam. Trong bối cảnh hiện đại, với sự giao thoa văn hóa ngày càng mạnh mẽ, lễ hội vẫn được cộng đồng trân trọng, bảo tồn và phát huy. Đây cũng là dịp thu hút khách du lịch thập phương, góp phần quảng bá hình ảnh đất và người Lạng Sơn hiền hòa, mến khách. Lễ hội Lồng Tồng thực sự là biểu tượng của niềm tin, hy vọng và sự gắn bó keo sơn giữa con người với thiên nhiên, với cội nguồn, đồng thời làm phong phú thêm đời sống tinh thần của nhân dân các dân tộc nơi đây.