Đười ươi Sumatra (Pongo abelii) là một trong ba loài đười ươi còn tồn tại trên thế giới và cũng là loài nằm trong tình trạng nguy cấp nghiêm trọng. Chúng chỉ sinh sống tại đảo Sumatra của Indonesia, chủ yếu ở các khu rừng nhiệt đới rậm rạp và những vùng đất thấp, nơi độ cao không vượt quá 1.500 mét so với mực nước biển. Đười ươi Sumatra thường có lông màu nâu hung đỏ, thân hình mảnh mai hơn so với đười ươi Borneo, đôi mắt sâu và thông minh, biểu hiện tinh thần sống linh hoạt. Loài này nổi tiếng bởi khả năng sử dụng công cụ để lấy thức ăn hoặc giải quyết các nhiệm vụ phức tạp trong cuộc sống hàng ngày, thể hiện trí thông minh vượt trội so với nhiều loài động vật khác.

Đười ươi Sumatra chủ yếu sống đơn độc hoặc tạo thành nhóm nhỏ gồm mẹ và con còn chưa trưởng thành, hình thức liên kết xã hội khá đặc biệt so với các loài linh trưởng khác. Thức ăn của chúng đa dạng, từ trái cây, lá cây, vỏ cây đến côn trùng và đôi khi cả mật ong. Một trong những đặc điểm nổi bật nhất của đười ươi Sumatra là quá trình nuôi con kéo dài, mỗi con non có thể được mẹ chăm sóc từ 6-9 năm, điều này làm giảm tỷ lệ sinh sản của quần thể. Chúng di chuyển bằng cách leo trèo giữa các tầng cây, gần như rất hiếm khi xuống mặt đất. Khả năng thích nghi và cách sống phụ thuộc hoàn toàn vào rừng đã khiến đười ươi Sumatra trở thành loài nhạy cảm với các biến động môi trường và các hoạt động phá rừng của con người.

Hiện nay, số lượng cá thể đười ươi Sumatra ngoài tự nhiên đang giảm mạnh, ước tính chỉ còn dưới 14.000 cá thể. Nguyên nhân lớn nhất là do mất môi trường sống bởi nạn phá rừng, khai thác gỗ, phát triển nông nghiệp, đặc biệt là trồng cây dầu cọ và các hoạt động săn bắt bất hợp pháp. Các tổ chức bảo tồn trong nước và quốc tế đang cố gắng thực hiện nhiều chương trình bảo vệ loài này, bao gồm phục hồi rừng, tái thả cá thể về môi trường tự nhiên và nâng cao nhận thức cộng đồng địa phương. Tuy nhiên, triển vọng bảo tồn vẫn đối mặt nhiều khó khăn, bởi nhu cầu phát triển kinh tế của con người đang tạo ra sức ép lớn lên môi trường sống truyền thống của đười ươi Sumatra. Nếu không sớm có những giải pháp triệt để, loài linh trưởng quý hiếm này có thể bị tuyệt chủng trong tương lai gần.