Quỹ phòng, chống thiên tai là nguồn tài chính quan trọng nhằm hỗ trợ hoạt động phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả do thiên tai gây ra. Theo quy định tại Nghị định số 78/2021/NĐ-CP của Chính phủ về thành lập, quản lý và sử dụng Quỹ phòng, chống thiên tai, các tổ chức, cá nhân thuộc đối tượng áp dụng trong Nghị định đều phải thực hiện nghĩa vụ đóng góp vào quỹ theo mức cụ thể tùy thuộc vào loại hình doanh nghiệp hoặc người lao động. Đối với người lao động làm việc trên hợp đồng lao động có thời hạn từ một tháng trở lên thuộc các tổ chức kinh tế, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp đều phải đóng góp một khoản bằng 1 ngày lương tối thiểu vùng mỗi năm. Riêng chủ doanh nghiệp tư nhân, chủ hộ kinh doanh cá thể thì mức đóng sẽ là hai phần trăm mức lương tối thiểu vùng tại thời điểm đóng góp, nhằm đảm bảo sự công bằng, hài hòa lợi ích và nghĩa vụ giữa các bên.

Việc thu, nộp và sử dụng quỹ phải đảm bảo tính minh bạch, công khai nhằm phát huy hiệu quả của nguồn kinh phí này trong công tác phòng chống thiên tai. Đơn vị sử dụng lao động, tổ chức kinh tế có trách nhiệm kê khai, thu hộ và nộp đúng thời hạn số tiền do người lao động đóng góp vào quỹ cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền quản lý ở địa phương nơi doanh nghiệp đặt trụ sở hoặc hoạt động sản xuất kinh doanh. Trong trường hợp tổ chức không thực hiện hoặc thực hiện không đúng, sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật. Các nguồn thu từ quỹ sẽ được ưu tiên giải quyết cho các hoạt động phòng chống thiên tai như nâng cấp cơ sở vật chất, đầu tư thiết bị cứu hộ, cứu nạn, hỗ trợ nhân dân bị thiệt hại cũng như các hoạt động tuyên truyền nâng cao nhận thức cộng đồng.

Bên cạnh đó, quy định cũng ghi nhận các đối tượng được miễn, giảm hoặc hoàn trả tiền đóng góp vào Quỹ phòng, chống thiên tai. Trong số này bao gồm các trường hợp như người đang hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng do mất sức lao động, người tàn tật, người thấp bé nhẹ cân, người bị thiên tai, tai nạn hoặc bệnh hiểm nghèo ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng lao động và thu nhập. Ngoài ra, quỹ còn kêu gọi sự tham gia, tự nguyện đóng góp của các cá nhân, tổ chức trong và ngoài nước để tăng cường thêm nguồn lực hỗ trợ cộng đồng và đa dạng hóa các hình thức tham gia phòng, chống thiên tai nói chung. Quy định về nộp Quỹ phòng, chống thiên tai góp phần khẳng định tinh thần đoàn kết, tương trợ trong xã hội và hướng tới mục tiêu giảm thiểu tối đa các thiệt hại do thiên tai, góp phần bảo vệ ổn định đời sống, phát triển kinh tế xã hội của đất nước.