Sông Đồng Nai là một trong những con sông dài và quan trọng bậc nhất miền Nam Việt Nam, đóng vai trò to lớn trong việc phát triển kinh tế, xã hội và môi trường khu vực. Bắt nguồn từ dãy núi Lộc Bắc ở tỉnh Lâm Đồng, dòng sông uốn lượn qua nhiều địa phương như Đồng Nai, Bình Dương, Bình Phước, cuối cùng hòa mình vào sông Sài Gòn trước khi chảy ra biển Đông. Với chiều dài hơn 586 km, sông Đồng Nai không chỉ cung cấp nguồn nước tưới tiêu cho sản xuất nông nghiệp rộng lớn mà còn là trục giao thông thủy thiết yếu nối liền các đô thị, khu công nghiệp và vùng nông thôn. Dọc theo hai bờ sông là cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp với nhiều hàng cây xanh ngát, mang đến môi trường sống trong lành và tạo cảm hứng sáng tác cho bao thế hệ nghệ sĩ.

Sông Đồng Nai không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn giữ vị trí đặc biệt trong đời sống văn hóa tinh thần của người dân miền Đông Nam Bộ. Trên dòng sông này đã chứng kiến biết bao sự kiện lịch sử, là nơi giao thoa, gặp gỡ của các nền văn hóa Chăm Pa, Khmer và sau này là người Việt di cư mở đất về phương Nam. Con sông như một chứng nhân, âm thầm lưu giữ những câu chuyện, truyền thuyết và tập tục độc đáo của mỗi vùng miền mà nó chảy qua. Người dân sống ven sông coi Đồng Nai như một cội nguồn phồn thịnh, lòng biết ơn và tự hào luôn đồng hành cùng họ qua từng thế hệ. Những hoạt động dân gian như đua ghe, hát bội trên sông vẫn được duy trì gìn giữ, minh chứng sinh động nhất cho mối liên kết khăng khít giữa dòng nước thân yêu này với đời sống cộng đồng.

Tuy nhiên, hiện nay sông Đồng Nai đang phải đối mặt với nhiều thách thức do khai thác tài nguyên quá mức, ô nhiễm từ các khu công nghiệp, đô thị hóa nhanh chóng và đào bới cát trái phép. Dù vậy, nhiều chương trình bảo vệ, phục hồi môi trường sông đã được triển khai bởi chính quyền địa phương và các tổ chức xã hội với mục tiêu tạo lập không gian xanh, sạch, bền vững cho tương lai. Thế hệ trẻ ngày nay hiểu rất rõ giá trị của sông Đồng Nai và cùng chung tay xây dựng những phong trào bảo vệ môi trường, giáo dục nhận thức cộng đồng, nhằm gìn giữ dòng sông quê hương cho mai sau. Sông Đồng Nai, vì thế, không chỉ là biểu tượng của sự sống, mà còn là minh chứng cho tình yêu, trách nhiệm và mơ ước về một cuộc sống hài hòa giữa con người với thiên nhiên.