Chiến dịch Đường 9 – Nam Lào diễn ra từ ngày 30 tháng 1 đến ngày 23 tháng 3 năm 1971, là một chiến dịch quan trọng trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của nhân dân Việt Nam. Chiến dịch này do quân đội Mỹ phối hợp với quân lực Việt Nam Cộng hòa phát động, nhằm phá vỡ tuyến vận chuyển chiến lược Hồ Chí Minh –đường 9, đoạn qua Nam Lào, ngăn chặn sự chi viện về người và vật lực từ miền Bắc vào miền Nam Việt Nam. Phía Mỹ và Sài Gòn đặt kỳ vọng đây sẽ là bước ngoặt lớn nhằm cắt đứt hoàn toàn con đường tiếp tế chủ lực cho quân Giải phóng miền Nam, từ đó tạo lợi thế lớn trên chiến trường.

Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương, quân giải phóng Việt Nam đã tổ chức phòng ngự và phản công quyết liệt, phối hợp chặt chẽ giữa bộ đội chủ lực, lực lượng địa phương và các đơn vị bạn Lào. Các trận đánh ác liệt diễn ra trên dọc tuyến đường 9, đặc biệt tại Tchepone, điểm trọng yếu của tuyến vận tải. Mặc dù quân đội Mỹ yểm trợ hỏa lực mạnh, huy động hàng nghìn lượt máy bay, xe tăng và pháo binh, song quân Giải phóng bằng phương pháp tác chiến linh hoạt, sáng tạo đã từng bước bẻ gãy các cuộc tiến công, tiêu diệt và làm tan rã các đơn vị đối phương. Trước sức tấn công, phong tỏa và đánh trả kiên quyết của quân Giải phóng, kế hoạch cắt đứt đường mòn Hồ Chí Minh bị thất bại nặng nề.

Kết thúc chiến dịch, liên quân Mỹ - Việt Nam Cộng hòa buộc phải rút lui dưới sự truy kích quyết liệt, thương vong lớn cả về nhân lực lẫn phương tiện chiến tranh. Chiến dịch Đường 9 – Nam Lào đã loại khỏi vòng chiến hơn 24.000 quân Mỹ và Sài Gòn, phá huỷ nhiều vũ khí, phương tiện hiện đại. Đây được coi là thắng lợi quân sự lớn của quân dân Việt Nam trên mặt trận chiến lược Đông Dương, khẳng định sức mạnh của chiến tranh nhân dân và ý chí quyết thắng trước âm mưu leo thang của đế quốc Mỹ. Chiến dịch không chỉ giữ vững tuyến chi viện chiến lược mà còn tạo thế và lực mới cho sự nghiệp giải phóng hoàn toàn miền Nam.