đặng ngọc minh

Phong trào Cần Vương bùng nổ trong bối cảnh đất nước rơi vào tình thế nguy nan, sau khi kinh thành Huế thất thủ và vua Hàm Nghi bị thực dân Pháp bắt giữ. Đây là một cuộc vận động yêu nước tiêu biểu, mang tính quần chúng rộng rãi với sự tham gia của đông đảo các tầng lớp nhân dân toàn quốc, từ sĩ phu, quan lại đến các nông dân và lực lượng địa phương. Phong trào này thể hiện khát vọng giành lại độc lập, bảo vệ triều đình và gìn giữ nền văn hóa dân tộc trước nguy cơ bị ngoại bang xâm lược. Dưới danh nghĩa "phò vua cứu nước", phong trào đã thổi bừng lên ngọn lửa yêu nước mãnh liệt, đoàn kết mọi người cùng chung lý tưởng chống lại thế lực ngoại xâm.

Tuy nhiên, phong trào Cần Vương còn mang nặng dấu ấn bảo vệ chế độ phong kiến, lấy việc phò vua làm mục tiêu cốt lõi. Điều này khiến cho tinh thần chống Pháp nhiều khi bị giới hạn trong khuôn khổ bảo vệ triều đình, chứ chưa có đường lối rõ ràng về độc lập, tự chủ của toàn dân tộc. Các cuộc khởi nghĩa diễn ra ở nhiều địa phương nhưng thường rời rạc, thiếu liên kết, chiến thuật mang tính chất tự phát và có phần yếu thế trước sức mạnh vượt trội của thực dân Pháp về vũ khí và tổ chức. Sự lãnh đạo tập trung còn hạn chế khiến các trung tâm kháng chiến dễ bị cô lập và đi đến thất bại lần lượt.

Dù kết cục phong trào không thành công trong việc đánh đuổi được thực dân Pháp, nhưng Cần Vương vẫn để lại ý nghĩa lịch sử sâu sắc. Đây là bước chuyển quan trọng, đánh dấu thời kỳ cuối cùng của những phong trào yêu nước dưới ngọn cờ phong kiến. Từ đây, tư tưởng đấu tranh giành độc lập dân tộc càng được hun đúc, truyền cảm hứng cho các phong trào cách mạng sau này với đường lối tổ chức mới và nội dung tiến bộ hơn. Nhìn lại, phong trào Cần Vương phản ánh tấm lòng yêu nước, ý chí bất khuất của nhân dân ta, đồng thời nhắc nhở về bài học về con đường giải phóng dân tộc phải gắn liền với đổi mới về tổ chức, tư tưởng và phương pháp đấu tranh.

Từ khóa: đặng ngọc minh