Quan họ Bắc Ninh, một loại hình dân ca đặc sắc của vùng Kinh Bắc, đã trở thành biểu tượng văn hóa của miền Bắc Việt Nam. Nét độc đáo của quan họ nằm ở lối hát đối đáp giao duyên giữa các liền anh liền chị, thể hiện sự tinh tế trong cảm xúc và trí tuệ của người hát. Giai điệu quan họ vừa mượt mà, sâu lắng vừa phảng phất nỗi tình gửi trao qua từng câu hát, khiến người nghe không chỉ cảm nhận được âm nhạc mà còn rung động bởi nhân nghĩa, thủy chung của con người xứ Bắc. Lý giao duyên chính là linh hồn của quan họ, chuyển tải thông điệp về khát vọng gắn bó, kết nối, tìm kiếm sự đồng cảm và lòng yêu thương giữa hai phía.

Trong hát lý giao duyên quan họ, những câu hát mượt mà, giàu hình ảnh thường ẩn chứa ý nghĩa sâu xa về tình yêu và sự hòa hợp. Liền anh thường mở lời trước bằng những điệu lý mời trầu hoặc chào hỏi, rồi liền chị sẽ đối đáp lại bằng câu hát tinh tế, dí dỏm hoặc e ấp. Sự đối đáp ấy không chỉ tạo nên màn tương tác nghệ thuật mà còn là cuộc trò chuyện với tình cảm chân thành, giúp hai bên thấu hiểu, sẻ chia. Quá trình hát đối liên tục qua các lượt giao duyên, từ những câu hát kín đáo đến những tâm sự sâu xa, tạo nên bức tranh cảm xúc đa dạng, khiến khán giả bị cuốn vào dòng chảy trữ tình và say đắm của quan họ Bắc Ninh.

Bên cạnh giá trị nghệ thuật, lý giao duyên quan họ còn có vai trò trong đời sống cộng đồng. Các buổi hát giao duyên thường diễn ra vào dịp lễ hội, mùa xuân hay hội làng, là cơ hội để trai gái gặp gỡ, kết bạn và tìm hiểu. Quan họ trở thành cầu nối gắn kết người dân với quê hương, truyền thống và bản sắc Việt. Những câu hát mời, hát giã bạn, hát tiễn và cả những câu hát đối đáp giao duyên đã làm cho quan họ không chỉ là một sản phẩm văn hóa mà còn là chất men nuôi dưỡng tâm hồn và đời sống xã hội ở vùng Kinh Bắc. Lý giao duyên giúp quan họ Bắc Ninh trường tồn cùng năm tháng, trở thành di sản phi vật thể đại diện cho nhân loại.