Được nghe làn điệu dân ca Bình Trị Thiên vang lên giữa không gian rộng mở của làng quê, lòng người như dịu lại theo từng nhịp hò khoan da diết. Dân ca nơi đây gắn liền với cuộc sống bình dị, lam lũ mà chan chứa tình cảm của con người xứ Quảng Trị, Thừa Thiên Huế và Quảng Bình. Những câu hò, lời ru, điệu vè chất chứa bao nỗi niềm, vừa là lời tâm tình thủ thỉ của người con gái quê hương khi tiễn người yêu ra trận, vừa là tiếng động viên nhẹ nhàng để những người nông dân thêm chăm chỉ trên đồng ruộng. Nghe hò mái nhì, mái đẩy, ai cũng như được trở về tuổi thơ với cánh cò bạt ngàn, sông nước hiền hòa, và hình bóng mẹ già tần tảo sau lũy tre làng. Lời ca mộc mạc mà bay bổng giúp ta thấy rõ hơn sức mạnh gắn kết cộng đồng, vượt mọi khó khăn thử thách trong cuộc sống.

Mỗi lần thưởng thức dân ca Bình Trị Thiên, tôi cảm nhận rõ nét đẹp cổ truyền được trao truyền thế hệ này sang thế hệ khác. Từng tiết tấu trong trẻo, sâu lắng quyện vào nhau làm nên không gian văn hóa dân gian đậm đà bản sắc địa phương. Đó là ký ức của những ngày mùa vui hội làng, nơi người già kể chuyện qua ngôn ngữ dân ca, lớp trẻ thì học thuộc từng câu hò để rồi say sưa cất tiếng hát vào những buổi tối thanh bình. Dân ca không chỉ là âm nhạc giải trí mà còn là bài học đạo đức, nhắc nhở con người sống nhân hậu, thủy chung, luôn hướng về nguồn cội. Qua thời gian, nhịp sống hiện đại có thể cuốn đi nhiều giá trị, nhưng dân ca Bình Trị Thiên vẫn âm thầm tồn tại như linh hồn bất diệt của mảnh đất miền Trung kiên cường.

Chính bởi sự bình dị, gần gũi mà ở đâu có người Bình Trị Thiên là ở đó vang vọng câu hò. Dù đi xa đến đâu, chỉ cần chợt nghe một điệu lý thương nhau, một câu hờn duyên, lòng người tha phương lại dâng đầy nỗi nhớ quê cha đất mẹ. Những ngày lễ hội hay các buổi họp mặt đông vui, dân ca trở thành cầu nối, gắn kết tình làng nghĩa xóm, vun đắp thêm tình yêu quê hương đất nước. Nghe dân ca Bình Trị Thiên như được ru êm giấc ngủ tuổi thơ, được bao bọc giữa vòng tay yêu thương rộng lớn của cả một cộng đồng. Và dù năm tháng có đổi thay, những làn điệu ấy vẫn ngân vang, trở thành máu thịt không thể thiếu trong tâm hồn mỗi người dân miền Trung.