Miếu bà Phi Yến, hay còn gọi là miếu An Sơn, là một di tích nổi tiếng ở huyện Côn Đảo, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Nơi đây gắn liền với truyền thuyết về bà Phi Yến, vợ của vua Nguyễn Ánh thời chinh chiến. Theo dân gian, khi bị quân Tây Sơn truy đuổi, Nguyễn Ánh cùng gia đình và thuộc hạ phải lánh nạn tại Côn Đảo. Lúc ấy, ông dự định cầu viện ngoại bang. Bà Phi Yến đã khuyên ngăn chồng không nên dựa vào nước ngoài, giữ gìn vận nước. Tuy nhiên, lời khuyên của bà không được vua chấp nhận mà còn bị nghi ngờ và giam lỏng ở một hang núi gần miếu An Sơn hiện nay.

Bi kịch chưa dừng lại ở đó, theo dân gian, Hoàng tử Cải – con của bà Phi Yến và vua Nguyễn Ánh, vì khóc thương mẹ nên bị trẫm giận dữ ném xuống biển. Đứa trẻ mất tích, nỗi đau đớn càng chồng chất lên bà Phi Yến. Nhân dân trên đảo thương cảm cho số phận người phụ nữ hiền hậu, đặt cho bà biệt danh “Bà Hoàng Từ” và lập miếu thờ. Miếu được xây dựng vào năm 1785 để tưởng nhớ lòng trung trinh, nghĩa khí và sự hi sinh của bà Phi Yến. Năm nào người dân địa phương cũng tổ chức lễ hội lớn, tỏ lòng thành kính và cầu mong được bà che chở phù hộ.

Trải qua nhiều thế hệ, sự tích miếu bà Phi Yến chứa đựng giá trị văn hóa, tâm linh sâu sắc của người dân Côn Đảo. Dù câu chuyện mang đậm màu sắc huyền thoại, song nó minh chứng cho đạo lý công bằng, tình nghĩa vợ chồng và lòng trung thành với Tổ quốc. Ngày nay, miếu không chỉ là nơi thờ tự linh thiêng mà còn trở thành địa danh thu hút du khách trong và ngoài nước đến tìm hiểu lịch sử, gửi gắm niềm tin, cầu an cho gia đình và bản thân. Miếu bà Phi Yến đã đi vào đời sống tinh thần, trở thành một phần không thể thiếu của văn hóa Côn Đảo.