Họ Cù là một dòng họ lâu đời xuất hiện ở nhiều địa phương tại Việt Nam, đặc biệt tập trung ở các tỉnh miền Bắc như Thái Bình, Nam Định, Hà Nam hoặc Ninh Bình. Theo tài liệu lịch sử và các tư liệu gia phả, họ Cù chủ yếu thuộc vào chiều sâu của các cộng đồng người Kinh, nghĩa là người Việt gốc. Đây không phải là một dân tộc thiểu số riêng biệt, mà là một nhánh họ trong đại tộc người Việt. Họ Cù thường gắn liền với nông nghiệp, truyền thống hiếu học và có nhiều đóng góp trong các lĩnh vực chính trị, văn hóa, xã hội qua nhiều thế hệ.

Như nhiều dòng họ khác trong lịch sử Việt Nam, họ Cù cũng hình thành những nét văn hóa riêng, duy trì lễ nghi thờ tự tổ tiên, giữ gìn đạo đức gia phong, đồng thời kết nối cộng đồng thông qua sự kiện, ngày hội họ hàng. Bên cạnh đó, những gia phả, thần tích, hoặc ngọc phả được lưu truyền cũng thể hiện rõ ý thức về cội nguồn của người họ Cù và thái độ trân trọng đối với truyền thống. Hiện nay, nhiều thành viên họ Cù đã đạt thành tựu trên các lĩnh vực khác nhau như khoa học, giáo dục, hoặc kinh doanh và tiếp tục gìn giữ truyền thống tốt đẹp của dòng họ Việt lâu đời này.

Có thể nói, việc xác định họ Cù thuộc dân tộc gì thực chất là xác nhận đây là một họ trong cộng đồng người Việt (Kinh), không tách biệt thành một nhóm dân tộc riêng. Họ Cù cùng với các họ Trần, Nguyễn, Lê… tạo nên sự đa dạng thống nhất trong nền văn hóa Việt Nam. Giá trị gia đình và ý thức cội nguồn của người mang họ Cù đã góp phần củng cố mối gắn kết cộng đồng, giúp họ mạnh mẽ vượt qua những biến động lịch sử đồng thời phát triển hòa nhập với xã hội hiện đại.