Di sản văn hóa phi vật thể là một phần quan trọng trong kho tàng truyền thống của mỗi quốc gia, được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác thông qua các hình thức như lễ hội, tín ngưỡng, trình diễn nghệ thuật, âm nhạc, ẩm thực... Một ví dụ điển hình là hát Quan họ Bắc Ninh – loại hình dân ca đặc sắc của Việt Nam, đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Những dịp lễ hội mùa xuân ở vùng Kinh Bắc, hình ảnh nam gái mặc áo tứ thân, khăn mỏ quạ đứng trên thuyền, cất tiếng hát đối đáp nhịp nhàng giữa bến nước, dưới bóng cây đa đầu làng, vừa mang đậm giá trị nghệ thuật vừa thể hiện sự gắn bó cộng đồng. Không chỉ thu hút người dân địa phương mà còn hấp dẫn du khách bởi nét đẹp cổ truyền, tinh thần giao lưu gắn kết và chiều sâu văn hóa lâu đời.

Không thể không nhắc đến nghệ thuật Ca trù – một loại hình hát thính phòng độc đáo bắt nguồn từ triều đình và sau này lan rộng ra cộng đồng dân gian. Hình ảnh những đào nương vấn khăn, áo dài lụa, tay thoăn thoắt gõ phách, tiếng đàn đáy ngân vang, hòa quyện với giọng hát uyển chuyển, tạo nên một không gian nghệ thuật tinh tế và đầy tâm hồn. Ca trù không chỉ là biểu diễn mà còn là nơi các học giả xưa sáng tác và ngâm thơ, trở thành cầu nối giữa âm nhạc, văn học và triết lý sống. Hiện nay, nhiều câu lạc bộ Ca trù đã phục dựng hoạt động để bảo tồn và truyền dạy cho thế hệ trẻ, góp phần đưa di sản phi vật thể trường tồn mãi với thời gian.

Bên cạnh âm nhạc truyền thống, các lễ hội dân gian cũng là minh chứng sống động cho giá trị di sản văn hóa phi vật thể Việt Nam. Lễ hội Gióng ở Sóc Sơn, Hà Nội là một ví dụ tiêu biểu, tái hiện lại chiến công của Thánh Gióng chống giặc ngoại xâm thông qua rước kiệu, biểu diễn võ thuật, diễn xướng dân gian. Hình ảnh hàng trăm người dân hòa mình vào đoàn rước, mang trang phục truyền thống, cùng nhau tấu trống, múa cờ, trao gửi những ước vọng an lành cho cộng đồng, thể hiện ý chí đoàn kết dân tộc và niềm tự hào về lịch sử. Chính những hoạt động này đã gắn kết con người với quá khứ, gìn giữ những giá trị phi vật thể, truyền cảm hứng cho cuộc sống hiện đại mà vẫn giữ được bản sắc riêng.