Cơ chế COVAX là một sáng kiến toàn cầu nhằm bảo đảm tiếp cận công bằng vắc xin phòng COVID-19 cho tất cả các quốc gia, bất kể giàu hay nghèo. Được thành lập bởi Tổ chức Y tế Thế giới WHO, Liên minh Vắc xin GAVI và Liên minh Đổi mới Chuẩn bị Ứng phó Dịch bệnh CEPI, COVAX đóng vai trò như một nền tảng phân phối và chia sẻ rủi ro trong quá trình nghiên cứu, phát triển và phân phối vắc xin. Những quốc gia tham gia cơ chế này sẽ cùng góp quỹ và nhận lại lượng vắc xin đủ để tiêm chủng cho phần lớn dân số, ưu tiên các nhóm có nguy cơ cao. Bằng việc hợp tác và chia sẻ nguồn lực, COVAX giúp tăng khả năng đàm phán giá cả hợp lý cũng như giảm sự bất bình đẳng trong việc tiếp cận vắc xin giữa các nước trên thế giới.

Hoạt động của COVAX dựa trên nguyên tắc đoàn kết quốc tế và công bằng y tế. Ngoài việc hỗ trợ nguồn tài chính cho các quốc gia thu nhập thấp và trung bình thông qua hình thức viện trợ, COVAX còn đảm bảo những quốc gia tự chi trả cũng được tiếp nhận vắc xin trong thời điểm khan hiếm nguồn cung toàn cầu. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh đại dịch COVID-19 khiến nhiều quốc gia không có đủ tiềm lực tự mua vắc xin, làm gia tăng nguy cơ dịch bùng phát lan rộng và kéo dài. Nhờ vậy, COVAX đã góp phần bảo vệ sức khỏe toàn cầu, hạn chế sự xuất hiện của các biến thể mới và tạo điều kiện cho quá trình phục hồi kinh tế-xã hội nhờ mở rộng tiêm chủng trên diện rộng.