Trại cùi Di Linh, nằm cách thị trấn Di Linh thuộc tỉnh Lâm Đồng một quãng đường không quá xa, từng là nơi cư trú bắt buộc cho những người mắc bệnh phong kể từ thời Pháp thuộc. Địa điểm này được thành lập với mục đích tách biệt cộng đồng bệnh nhân khỏi xã hội bên ngoài nhằm hạn chế sự lây lan của căn bệnh vốn mang nhiều kỳ thị, sợ hãi. Trong khuôn viên trại, những bệnh nhân sống cùng nhau trong cảnh nghèo khó và bị gạt bỏ khỏi vòng giao tiếp cộng đồng. Hầu hết họ chịu đựng cả nỗi đau thể xác lẫn cô lập tinh thần, lớn lên và già đi trong nỗi nhớ quê nhà, thiếu vắng tình thân, và hiếm khi có cơ hội tái hòa nhập xã hội.

Trại cùi Di Linh gắn liền với ký ức buồn của hàng thế hệ bệnh nhân phong cùng thân nhân của họ. Những ngôi nhà thấp bé nằm rải rác trên mảnh đất hoang vắng, hun hút là nơi định cư cố định của số phận nghiệt ngã. Dẫu vậy, bên trong bức tường tưởng như biệt lập ấy, tình người vẫn hiện hữu qua sự sẻ chia, giúp đỡ lẫn nhau để vượt qua bệnh tật. Nhiều tu sĩ, y bác sĩ và các nhà thiện nguyện đã đến đây phục vụ, coi trọng đời sống và nhân phẩm của từng người, trao gửi hy vọng và kiến thức y học nhằm cải thiện tình trạng sức khỏe cho bệnh nhân. Nhờ những nỗ lực không ngừng ấy, cuộc sống tại trại cùi dần thay đổi, tạo ra tia sáng nhỏ giữa không gian u tịch.

Trải qua nhiều thập kỷ, khi xã hội phát triển, quan niệm về bệnh phong cũng dần đổi thay. Cảm giác sợ hãi bị soi xét, kỳ thị ngày một giảm đi nhờ vào khoa học tiên tiến và nhận thức cộng đồng cao hơn. Trại cùi Di Linh giờ đây không còn mang hình hài của một nơi bị cô lập tuyệt đối; nhiều bệnh nhân được điều trị khỏi, được phép trở về đoàn tụ gia đình, hòa nhập với xã hội. Tuy nhiên, dấu hằn di chứng cả về mặt thể chất lẫn tâm hồn vẫn còn in sâu trong lòng những người từng sống tại đây. Nơi này trở thành một minh chứng lịch sử về hành trình đầy nghị lực của con người trước số phận khắc nghiệt, đồng thời là lời nhắc nhở cộng đồng về giá trị của lòng nhân ái và vai trò của y học hiện đại đối với cuộc sống.