Tốc độ đô thị hóa ở Việt Nam trong những thập kỷ gần đây diễn ra rất nhanh chóng, phản ánh quá trình chuyển dịch kinh tế từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ. Theo thống kê của Bộ Xây dựng, tỷ lệ dân số đô thị của Việt Nam đã tăng từ khoảng 23,7% năm 1999 lên gần 41% vào năm 2023, dự kiến đến năm 2030 sẽ đạt khoảng 45%. Quá trình này chủ yếu tập trung ở các khu vực như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng và một số thành phố lớn khác. Sự gia tăng dân số đô thị kéo theo nhiều đổi mới về cơ sở hạ tầng, giao thông, dịch vụ công cộng và tạo nên sự chuyển mình mạnh mẽ của bộ mặt quốc gia.

Tuy tốc độ đô thị hóa mang đến nhiều cơ hội phát triển kinh tế-xã hội, nó cũng đặt ra những thách thức không nhỏ cho Việt Nam. Việc di cư ồ ạt từ nông thôn ra thành phố dẫn đến tình trạng quá tải về nhà ở, giao thông, môi trường và áp lực lớn lên hệ thống giáo dục, y tế đô thị. Những vấn đề như nhà ở chưa đảm bảo, thiếu nước sạch, rác thải, ô nhiễm không khí, ùn tắc giao thông ngày càng trở nên nghiêm trọng tại các thành phố lớn. Điều này đòi hỏi các ngành chức năng phải có giải pháp quản lý đô thị hiệu quả, đảm bảo phát triển cân bằng giữa các khu vực và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân thành thị.

Một yếu tố quan trọng góp phần thúc đẩy tốc độ đô thị hóa ở Việt Nam chính là thu hút đầu tư trong và ngoài nước vào lĩnh vực xây dựng và phát triển cơ sở hạ tầng. Sự ra đời của các khu đô thị mới, khu công nghiệp và các dịch vụ thương mại hiện đại đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc chuyển dịch lao động cũng như mở rộng thị trường tiêu dùng. Tuy nhiên, để quá trình đô thị hóa đáp ứng nhu cầu thực tiễn và phát triển bền vững hơn, Việt Nam cần tập trung xây dựng các chiến lược quy hoạch đô thị tổng thể, ưu tiên cải thiện môi trường sống, giảm chênh lệch vùng miền, đồng thời tổ chức đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ quá trình đổi mới và hiện đại hóa đất nước.