Di sản văn hóa vật thể là những giá trị cụ thể, hữu hình được lưu giữ qua các thế hệ, phản ánh chiều sâu lịch sử, nghệ thuật và bản sắc của mỗi cộng đồng. Đó có thể là các công trình kiến trúc, đình làng, đền chùa, thành quách, những tượng đài, cổ vật, hiện vật khảo cổ học, hoặc tác phẩm điêu khắc và hội họa. Những di sản này không chỉ mang ý nghĩa thẩm mỹ mà còn là minh chứng sống động cho quá trình phát triển, sự sáng tạo và tư duy độc đáo của con người trong từng giai đoạn lịch sử. Chúng là nguồn sử liệu quý giá, giúp thế hệ hôm nay hiểu hơn về cội nguồn, tổ tiên cũng như những biến chuyển mạnh mẽ của xã hội.

Ở Việt Nam, có thể kể đến các công trình nổi tiếng như khu di tích Cố đô Huế, phố cổ Hội An, Thánh địa Mỹ Sơn hay thành nhà Hồ – đều là những biểu tượng tiêu biểu của di sản văn hóa vật thể được UNESCO công nhận. Mỗi công trình mang một phong cách kiến trúc riêng biệt, kỹ thuật xây dựng độc đáo cùng những giá trị lịch sử to lớn. Không chỉ phục vụ đời sống tâm linh, tín ngưỡng người dân, các di sản này còn thể hiện mối liên kết chặt chẽ giữa con người với thiên nhiên và cộng đồng. Việc bảo tồn, tôn vinh các di sản vật thể chính là cách góp phần gìn giữ nền văn hóa đa dạng và truyền cảm hứng cho các thế hệ tiếp nối.

Tuy nhiên, di sản văn hóa vật thể hiện đang đối mặt với nhiều thách thức do quá trình đô thị hóa nhanh chóng, sự thiếu ý thức bảo vệ từ một bộ phận cộng đồng cùng nguy cơ xuống cấp tự nhiên theo thời gian. Để gìn giữ và phát huy giá trị di sản, cần đến sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền, chuyên gia, cũng như ý thức trách nhiệm của toàn xã hội trong công tác bảo tồn và phát triển bền vững. Giáo dục và truyền thông về ý nghĩa của di sản vật thể sẽ tiếp sức cho tình yêu quê hương, lòng tự hào dân tộc, từ đó tạo động lực mạnh mẽ cho mỗi cá nhân hành động, cùng chung tay giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam.