Hoàng hậu cuối cùng của Việt Nam là Nam Phương Hoàng hậu, tên thật là Nguyễn Hữu Thị Lan. Bà sinh năm 1914 tại Gò Công, tỉnh Tiền Giang trong một gia đình giàu có và quyền thế bậc nhất miền Nam. Nam Phương Hoàng hậu nổi tiếng với nhan sắc và trí tuệ, bà từng theo học tại Pháp trước khi trở về nước. Năm 1934, bà kết hôn với Bảo Đại – vị vua cuối cùng của triều Nguyễn – và được sắc phong làm Hoàng hậu, trở thành người duy nhất trong lịch sử nhà Nguyễn giữ ngôi vị hoàng hậu khi triều đình còn tồn tại thực sự. Việc Bảo Đại chọn Nam Phương, một phụ nữ theo Công giáo và xuất thân từ miền Nam, làm hoàng hậu đã gây nhiều chú ý và đánh dấu bước chuyển biến về quan niệm xã hội thời bấy giờ.

Trong thời gian làm hoàng hậu, Nam Phương không chỉ làm tròn vai trò hỗ trợ chồng cai trị đất nước mà còn được ghi nhận với lòng từ thiện, sự chu toàn và tài tổ chức các hoạt động xã hội. Bà đã xây dựng hệ thống các trường học, bệnh viện và quỹ cứu trợ cho người nghèo, tạo nên hình ảnh một hoàng hậu gần dân, luôn tâm huyết với sự phát triển cộng đồng. Tuy ở địa vị cao sang nhưng bà giữ lối sống giản dị, kín đáo và hướng về nội tâm. Nam Phương cũng góp phần làm thay đổi phong cách sinh hoạt trong Hoàng cung Huế, mang cảm hứng phương Tây vào văn hóa truyền thống nhà Nguyễn.

Sau khi Bảo Đại thoái vị năm 1945, Nam Phương cùng các con sang Pháp sinh sống và không quay lại đất nước cho tới khi qua đời vào năm 1963. Cuộc đời bà gắn với những biến cố đau thương của lịch sử dân tộc, từ cảnh cung đình huy hoàng đến nỗi cô đơn nơi xứ người. Dù số phận không trọn vẹn, Nam Phương Hoàng hậu vẫn được ca ngợi là biểu tượng của vẻ đẹp, trí tuệ và lòng nhân ái của người phụ nữ Việt Nam. Tên tuổi bà mãi mãi để lại dấu ấn sâu sắc trong lịch sử triều Nguyễn cũng như trong trái tim của nhiều thế hệ người Việt.