Con vắt là một loài động vật không xương sống thuộc ngành giun đốt, thường sống ở môi trường ẩm ướt như rừng rậm, bờ suối hay nơi có lớp lá mục dày. Chúng có thân hình nhỏ, thuôn dài, mềm mại và thường có màu nâu, đen hoặc xanh xám. Con vắt di chuyển bằng cách co duỗi thân mình giống như một cái lò xo nhỏ, giúp nó dễ dàng bám vào các bề mặt trơn trượt hay len lỏi qua lớp lá, cỏ rậm rạp. Vắt rất nhạy cảm với nhiệt độ và khí hậu ẩm ướt, do đó hoạt động mạnh nhất sau những cơn mưa hay vào buổi sáng sớm, khi sương còn đọng lại trên tán cây, ven đường mòn trong rừng.

Điều khiến con vắt nổi tiếng chính là khả năng hút máu động vật, bao gồm cả con người. Khi cảm nhận được nhiệt độ cơ thể hoặc hơi thở của động vật đi ngang qua, vắt sẽ nhanh chóng bám lên da, tiết ra chất chống đông máu rồi hút từng giọt máu qua vết cắn nhỏ. Vết cắn của vắt thường không gây đau đớn tức thì, chỉ đến khi phát hiện máu chảy hoặc cảm thấy ngứa ngáy người ta mới biết mình đã bị vắt cắn. Do có chất chống đông trong nước bọt nên vết cắn của vắt lâu đóng miệng và chảy máu, dễ bị nhiễm trùng nếu không vệ sinh sạch sẽ.

Vắt là nỗi ám ảnh với nhiều người làm nghề đi rừng, đi rẫy tại các khu vực miền núi, đặc biệt ở miền Bắc, miền Trung nước ta. Tuy khá phiền toái và nguy hiểm nếu bị nhiễm trùng, nhưng vắt cũng là một mắt xích quan trọng trong chuỗi thức ăn tự nhiên, góp phần cân bằng hệ sinh thái rừng. Có người còn khai thác một số loại vắt để phục vụ nghiên cứu y học, chế tạo thuốc chống đông máu. Tuy nhiên, đa phần mọi người đều tìm cách tránh xa con vật bé nhỏ nhưng “phiền phức” này mỗi khi có dịp đặt chân vào rừng núi hay đi qua những vùng đất ẩm ướt.