Cơ cấu dân số vàng là một thuật ngữ dùng để chỉ giai đoạn trong quá trình phát triển dân số của một quốc gia, khi tỷ lệ dân số trong độ tuổi lao động (thường từ 15 đến 64 tuổi) đạt mức cao nhất so với tỷ lệ dân số phụ thuộc (dưới 15 tuổi và từ 65 tuổi trở lên). Trong giai đoạn này, số lượng người có khả năng tham gia lao động và tạo ra của cải vật chất cho xã hội chiếm ưu thế vượt trội so với số người cần được chăm sóc, nuôi dưỡng. Đây được xem là “cửa sổ cơ hội” quý giá giúp quốc gia thúc đẩy mạnh mẽ kinh tế-xã hội, tăng tích lũy đầu tư, và cải thiện chất lượng đời sống nhân dân nếu các chính sách và nguồn lực được khai thác hiệu quả.

Tuy nhiên, cơ cấu dân số vàng không tồn tại vĩnh viễn, mà chỉ xuất hiện trong một khoảng thời gian nhất định khi dân số trẻ đang phát triển và tỷ lệ dân số già chưa tăng cao. Sau giai đoạn này, dân số sẽ dần bước vào thời kỳ già hóa, kéo theo gia tăng áp lực đối với an sinh xã hội, ngành y tế, cũng như giảm nguồn cung lao động. Chính vì vậy, việc chuẩn bị kỹ lưỡng về giáo dục, đào tạo kỹ năng nghề nghiệp, tạo việc làm, đảm bảo sức khỏe và xây dựng hệ thống phúc lợi xã hội phù hợp là yếu tố then chốt để tận dụng hiệu quả “thời kỳ dân số vàng” cho sự phát triển bền vững của quốc gia.