Đất nông nghiệp là loại đất được sử dụng chủ yếu cho mục đích sản xuất nông nghiệp, bao gồm trồng trọt, chăn nuôi và các hoạt động liên quan đến phát triển cây trồng, vật nuôi. Đây được coi là nguồn lực cơ bản và thiết yếu nhằm đảm bảo an ninh lương thực quốc gia cũng như thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội ở các vùng nông thôn. Đất nông nghiệp thường có đặc điểm về khả năng giữ nước, độ phì nhiêu, tầng đất màu dày và giàu chất dinh dưỡng. Những yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất cũng như chất lượng cây trồng, góp phần tăng hiệu quả sản xuất. ở Việt Nam, đất nông nghiệp được nhà nước quản lý chặt chẽ thông qua các quy định về chuyển đổi mục đích sử dụng, thời hạn giao đất và các chương trình quy hoạch nhằm bảo vệ nguồn tài nguyên quan trọng này.

Tuy nhiên, trong quá trình phát triển kinh tế và đô thị hóa mạnh mẽ, đất nông nghiệp đang đối mặt với nhiều thách thức như bị thu hẹp diện tích do quy hoạch các khu đô thị, công nghiệp, dịch vụ. Việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất chưa hợp lý dẫn đến mất đi nguồn đất sản xuất nông nghiệp, gây ảnh hưởng lớn đến đời sống của người nông dân và làm giảm sản lượng nông nghiệp. Bên cạnh đó, vấn đề ô nhiễm môi trường, suy thoái đất do sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật không kiểm soát cũng khiến chất lượng đất ngày càng giảm sút. Để đảm bảo sự phát triển bền vững, cần có các giải pháp tổng thể từ phía quản lý nhà nước, cộng đồng và cá nhân sản xuất như đẩy mạnh quy hoạch sử dụng đất hợp lý, áp dụng công nghệ canh tác tiến bộ, bảo vệ môi trường và nâng cao ý thức bảo vệ tài nguyên đất nông nghiệp.

Vai trò của đất nông nghiệp không chỉ dừng lại ở sản xuất lương thực mà còn là yếu tố quyết định đến sinh kế, văn hóa và ổn định xã hội của nhiều địa phương. Từ bao đời nay, gắn bó với mảnh đất, người nông dân đã tạo ra giá trị vật chất và tinh thần cho cộng đồng thông qua các hoạt động sản xuất truyền thống và hiện đại. Mỗi mảnh ruộng, thửa vườn là tài sản quý giá được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, chứa đựng trí tuệ, công sức và tình cảm của con người. Nếu biết khai thác và bảo vệ đúng cách, đất nông nghiệp sẽ đem lại giá trị lâu dài cho phát triển xã hội, góp phần nâng cao đời sống và xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, bền vững cho đất nước.