Năm Cam, tên thật là Phan Thị Sơn, sinh năm 1947 tại quận 4, Sài Gòn, trong một gia đình nghèo. Từ nhỏ, ông đã phải lao động vất vả để mưu sinh cùng mẹ và các em. Tuổi thơ của Năm Cam gắn liền với những con hẻm chật chội, nơi mà cuộc sống nhiều khi diễn ra đầy khắc nghiệt. Ngay từ khi còn bé, ông đã thể hiện sự nhanh nhạy, tháo vát và hiểu rõ cảnh đời nghèo khó của mình. Chính môi trường đó giúp Năm Cam sớm hình thành tính cách cứng rắn, đồng thời hun đúc cho ông những mối quan hệ đầu tiên với những người thuộc tầng lớp đáy của xã hội, tạo tiền đề cho con đường hoạt động giang hồ sau này.

Những năm tháng tuổi trẻ, Năm Cam từng kiếm sống bằng nhiều nghề như bốc vác, bán vé số, thậm chí phụ giúp trong các sòng bạc nhỏ ở khu vực Chợ Lớn và quận 1. Cuộc sống mưu sinh đầy khó khăn không chỉ giúp ông hình thành mối quan hệ rộng rãi với nhiều kiểu người khác nhau mà còn rèn luyện sự cứng rắn, kiên cường. Trong quá trình lanh lợi, khéo léo giao tiếp, Năm Cam dần gây được sự chú ý với các nhân vật có thế lực trong giới giang hồ. Vì vậy, dù xuất phát điểm rất thấp, ông vẫn từng bước hòa nhập vào vòng xoáy phức tạp của xã hội đen Sài Gòn những năm 1960, 1970.

Thời trẻ của Năm Cam không chỉ chứa đựng những câu chuyện về sự vươn lên mà còn ẩn chứa nhiều góc khuất. Được tiếp xúc sớm với những trò đỏ đen, môi trường xô bồ, ông dần học hỏi các thủ thuật lừa đảo cũng như cách kiểm soát tâm lý con người. Sự thông minh, sắc sảo cộng với bản lĩnh giúp Năm Cam gia tăng ảnh hưởng trong giới giang hồ Sài Gòn, tạo tiền đề cho những năm tháng về sau khi ông vươn lên trở thành "ông trùm" nổi tiếng nhất miền Nam cuối thế kỷ XX. Những trải nghiệm này đã trở thành dấu ấn sâu đậm, chi phối gần như toàn bộ chặng đường gây dựng quyền lực của Năm Cam sau này.