Truông Bồn là một địa danh lịch sử tại xã Mỹ Sơn, huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An, gắn liền với những năm tháng ác liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ. Nơi đây có một truyền thuyết bi hùng về 12 cô gái trong "Đội thanh niên xung phong Truông Bồn". Họ thuộc đại đội 317, tuổi đời còn rất trẻ, mang trong mình khát vọng thanh xuân, nhưng cũng đầy ý chí kiên cường bất khuất. Trong những ngày mưa bom bão đạn, trời đất Nghệ An như rung chuyển, 12 cô gái vẫn kiên gan bám trụ, làm nhiệm vụ thông đường, sửa chữa cầu cống, đảm bảo mạch giao thông huyết mạch nối các vùng chiến lược. Để hoàn thành nhiệm vụ, họ phải chiến đấu với cả máy bay địch, mảnh bom, và cả sự khắc nghiệt của thiên nhiên hung dữ.

Ngày 31/10/1968, một cuộc không kích dữ dội đã xảy ra tại Truông Bồn khi các cô gái đang làm nhiệm vụ. Mặc cho bom réo lửa cháy, 12 cô gái vẫn quyết tâm không rời vị trí, mong con đường thông xe cho đoàn chi viện vào miền Nam. Tuy nhiên, trận bom khốc liệt ấy đã cướp đi sinh mạng của 13 thanh niên xung phong, trong đó có 12 cô gái xinh đẹp, anh dũng. Sự hy sinh của họ trở thành biểu tượng thiêng liêng về lòng quả cảm và sự hy sinh tuổi trẻ vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Những dòng nước mắt tiếc thương rơi xuống cái Truông Bồn đầy máu lửa, nhưng cũng thắp lên ngọn lửa của niềm tin, của ý chí chiến thắng trong trái tim hậu phương.

Từ đó, hình ảnh 12 cô gái Truông Bồn sống mãi trong lòng nhân dân cả nước, là nguồn cảm hứng của thơ ca, nhạc họa và các công trình tưởng niệm về quê hương Nghệ An anh hùng. Đài tưởng niệm Truông Bồn ngày nay vẫn lưu giữ những di vật, ghi lại tên tuổi từng người để tri ân, giáo dục thế hệ mai sau về tinh thần xung phong, dấn thân bất tử. Họ đã hóa thành bất tử trong ký ức của quê hương, nhắc nhở mọi người hôm nay về giá trị của độc lập mà biết bao thế hệ đi trước đã đánh đổi bằng mồ hôi, nước mắt và cả máu xương.