Kể từ khi gia nhập ASEAN vào năm 1995, Việt Nam đã có những đóng góp quan trọng trong việc củng cố đoàn kết, thúc đẩy phát triển và tăng cường vị thế của tổ chức này trong khu vực. Một trong những đóng góp nổi bật là vai trò điều phối viên của Việt Nam trong nhiều lĩnh vực hợp tác, như môi trường, giáo dục, y tế và quốc phòng. Việt Nam tích cực thúc đẩy các chương trình chung về chống biến đổi khí hậu, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, tăng cường kết nối giao thông và xây dựng một cộng đồng ASEAN vững mạnh. Ngoài ra, Việt Nam còn đi đầu trong việc đề xuất các sáng kiến liên quan tới an ninh, kinh tế và văn hóa, qua đó góp phần tạo nên sự gắn kết và hợp tác sâu rộng giữa các thành viên của khối.

Việt Nam cũng từng ba lần giữ vai trò Chủ tịch luân phiên ASEAN vào các năm 2001, 2010, và 2020. Với vị trí này, Việt Nam đã chủ động đề xuất nhiều giải pháp giúp đẩy mạnh sự liên kết nội khối và tăng cường vị thế của ASEAN trên trường quốc tế. Đặc biệt, trong năm 2020, Việt Nam đã dẫn dắt ASEAN vượt qua những thách thức của đại dịch Covid-19, đồng thời duy trì hợp tác và sự ổn định trong khu vực. Các sáng kiến như xây dựng Cộng đồng ASEAN dựa trên ba trụ cột - Chính trị-An ninh, Kinh tế và Văn hóa-Xã hội - đã minh chứng cho nỗ lực và vai trò tiên phong của Việt Nam trong việc phát triển tổ chức, tạo môi trường hòa bình, hợp tác và phát triển bền vững cho từng nước thành viên.