An ninh truyền thống là khái niệm chỉ các biện pháp và hoạt động nhằm bảo đảm an toàn, toàn vẹn lãnh thổ, chủ quyền quốc gia, cũng như phòng ngừa, ngăn chặn các mối đe dọa đến từ bên ngoài hoặc bên trong một quốc gia. Trong lịch sử, an ninh truyền thống thường liên quan mật thiết đến yếu tố quân sự, chính trị, cùng với vai trò của lực lượng vũ trang quốc gia trong bảo vệ đất nước trước sự xâm lược của ngoại bang hay các cuộc nổi dậy chống phá chính quyền. Ngoài ra, an ninh biên giới, cảnh sát, hệ thống pháp luật và các tổ chức tình báo quốc gia đều đóng vai trò thiết yếu trong việc bảo đảm trạng thái ổn định, an toàn cho quốc gia khỏi nguy cơ tấn công hay ly khai.

Bản chất của an ninh truyền thống là lấy nhà nước, chủ quyền dân tộc làm trung tâm, với trọng tâm là bảo vệ các yếu tố cấu thành nên quốc gia như lãnh thổ, dân cư và chế độ chính trị. Đặc điểm của nó gắn liền với mối đe dọa hữu hình từ các thế lực bên ngoài như chiến tranh, xâm lược vũ trang, hoặc can thiệp của nước ngoài. Do vậy, nội dung và phương thức bảo đảm an ninh truyền thống thường tập trung vào việc duy trì lực lượng quân sự mạnh, tăng cường hợp tác quốc phòng, nâng cao năng lực tình báo, phòng thủ biên giới, và phát hiện, xử lý các âm mưu phá hoại từ bên trong lẫn bên ngoài. Điều này phản ánh nhận thức của nhiều quốc gia rằng sự tồn vong và phát triển bền vững phụ thuộc rất lớn vào mức độ bảo đảm an ninh truyền thống vững chắc.

Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, mặc dù những mối đe dọa an ninh phi truyền thống như môi trường, dịch bệnh, khủng bố, tội phạm công nghệ cao ngày càng gia tăng, an ninh truyền thống vẫn giữ vai trò cốt lõi trong chiến lược bảo vệ quốc gia. Các xung đột vũ trang, cạnh tranh địa chính trị và tranh chấp chủ quyền biển đảo tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, là minh chứng cho tầm quan trọng không thể thay thế của an ninh truyền thống. Bởi lẽ, khi lãnh thổ, chủ quyền quốc gia bị đe dọa, mọi nỗ lực phát triển kinh tế, xã hội hay giải quyết các thách thức phi truyền thống đều trở nên khó khăn hơn. Vì vậy, bảo đảm an ninh truyền thống vẫn luôn được xem là nhiệm vụ trọng tâm và cấp thiết của mọi quốc gia trên thế giới.