Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập vào ngày 3 tháng 2 năm 1930, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc của nước ta. Sự ra đời của Đảng là kết quả tất yếu từ phong trào cách mạng Việt Nam dưới sự dẫn dắt của Nguyễn Ái Quốc - vị lãnh tụ kiệt xuất, người đã tiếp thu và truyền bá chủ nghĩa Mác – Lênin vào Việt Nam. Trước đó, đất nước lâm vào cảnh mất nước, nhân dân phải chịu ách thống trị hà khắc của thực dân và phong kiến. Đòi hỏi bức thiết về một tổ chức lãnh đạo vững chắc để tập hợp lực lượng cách mạng, dẫn lối cho nhân dân Việt Nam đi đến con đường độc lập, tự do là nhu cầu cấp thiết của thời đại.

Quá trình thành lập Đảng diễn ra thông qua Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản thời bấy giờ, gồm Đông Dương Cộng sản Đảng, An Nam Cộng sản Đảng và Đông Dương Cộng sản Liên đoàn. Dưới sự chủ trì của Nguyễn Ái Quốc tại Hương Cảng (Trung Quốc), các đại biểu đã nhất trí hợp nhất thành một đảng thống nhất lấy tên là Đảng Cộng sản Việt Nam. Chủ nghĩa Mác – Lênin cùng cương lĩnh đầu tiên do Nguyễn Ái Quốc soạn thảo đã trở thành kim chỉ nam cho mọi hoạt động của Đảng ngay từ buổi đầu thành lập, xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm là giải phóng dân tộc, tiến tới xây dựng chủ nghĩa xã hội. Đây là nền tảng lý luận quan trọng giúp Đảng giữ vững lòng tin và sự ủng hộ của quần chúng nhân dân.

Từ ngày Đảng thành lập, lịch sử cách mạng Việt Nam bước sang trang mới. Với đường lối đúng đắn, Đảng đã lãnh đạo nhân dân vượt qua muôn vàn thử thách, từ cuộc khởi nghĩa giành chính quyền năm 1945, giữ vững độc lập quốc gia, đến các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam được khẳng định qua những thành tựu lớn lao về mọi mặt: kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội. Ngày 3 tháng 2 hằng năm đã trở thành dịp đặc biệt để toàn dân ôn lại lịch sử vẻ vang, tri ân công lao to lớn của Đảng và tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết, tiến lên xây dựng đất nước phát triển bền vững.