Bệnh lưỡi xanh, còn được gọi là bệnh lở mồm long móng giả, là một loại bệnh truyền nhiễm nguy hiểm chủ yếu ảnh hưởng tới động vật nhai lại như trâu bò, cừu và dê. Bệnh do virus thuộc chi Orbivirus trong họ Reoviridae gây nên. Virus này được truyền qua trung gian chủ yếu là các loại côn trùng hút máu, nổi bật nhất là các loài muỗi, ve và đặc biệt là dương sán Culicoides. Bệnh thường xuất hiện vào mùa mưa, lúc môi trường thuận lợi cho côn trùng phát triển. Dấu hiệu nhận biết bệnh bao gồm sốt cao, lở loét niêm mạc miệng, chảy nước bọt nhiều, sưng mặt và lưỡi trở nên có màu xanh tím do ứ đọng máu và thiếu oxy.

Quá trình phát bệnh thường kéo dài từ vài ngày đến vài tuần tùy vào mức độ miễn dịch của vật nuôi. Ban đầu, vật nuôi có dấu hiệu biếng ăn, sốt cao, chân yếu và đi đứng khó khăn. Kế tiếp, vùng mũi và miệng bị tổn thương nặng dẫn đến bỏ ăn, gầy yếu nhanh chóng và suy giảm khả năng sản xuất nếu không được can thiệp kịp thời. Đối với các cá thể nặng, xuất huyết dưới da, sưng tấy các chi và hoại tử mô mềm cũng có thể xảy ra, đôi khi dẫn đến tử vong đặc biệt ở cừu non. Ngoài yếu tố virus và côn trùng trung gian, các yếu tố môi trường như khí hậu nhiệt đới, chuồng trại ẩm thấp cũng góp phần làm tăng nguy cơ phát bệnh.

Hiện nay, việc phòng bệnh lưỡi xanh chủ yếu dựa vào kiểm soát trung gian truyền bệnh và tăng cường vệ sinh chuồng trại. Chủ trang trại cần chủ động tiêu diệt côn trùng, dùng màn hoặc hóa chất xua đuổi, đồng thời quản lý đàn vật nuôi hợp lý, tránh tập trung quá đông vào mùa cao điểm dịch bệnh. Mặc dù đã có một số loại vaccine phòng bệnh được sử dụng tại một số quốc gia, song chưa phổ biến rộng rãi ở mọi nơi, đặc biệt tại Việt Nam. Ngoài ra, việc phát hiện sớm các biểu hiện và cách ly vật nuôi mắc bệnh là rất quan trọng để hạn chế thiệt hại về kinh tế cho người chăn nuôi.