Tổng cục Khí tượng Thủy văn là cơ quan trực thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường, có chức năng giúp Bộ trưởng thực hiện quản lý nhà nước về khí tượng thủy văn trên phạm vi cả nước. Cơ quan này chịu trách nhiệm tổ chức quan trắc, thu thập, đánh giá và dự báo các yếu tố khí tượng, thủy văn phục vụ phát triển kinh tế xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh, phòng chống thiên tai và cứu hộ cứu nạn. Ngoài ra, Tổng cục cũng phối hợp với các bộ, ngành, địa phương trong việc xây dựng, quản lý mạng lưới trạm khí tượng thủy văn quốc gia, đảm bảo cung cấp thông tin kịp thời, chính xác cho công tác chỉ đạo điều hành của Chính phủ cũng như nhu cầu của các tổ chức, cá nhân.

Bên cạnh đó, Tổng cục Khí tượng Thủy văn còn có nhiệm vụ quan trọng trong việc nghiên cứu khoa học công nghệ về khí hậu và thủy văn; xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia liên quan đến ngành; tham gia đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ chuyên môn; hội nhập quốc tế trong lĩnh vực khí tượng thủy văn và biến đổi khí hậu. Tổng cục cũng thực hiện các hoạt động hợp tác với nhiều tổ chức quốc tế như Tổ chức Khí tượng Thế giới nhằm cập nhật, trao đổi dữ liệu, kinh nghiệm trong dự báo và cảnh báo thiên tai. Nhờ những hoạt động này, Việt Nam đã nâng cao năng lực ứng phó với các thách thức về biến đổi khí hậu, góp phần bảo vệ môi trường và phát triển đất nước bền vững.

Trong bối cảnh thiên tai ngày càng diễn biến phức tạp, đặc biệt dưới tác động mạnh mẽ của biến đổi khí hậu toàn cầu, vai trò của Tổng cục Khí tượng Thủy văn càng trở nên cấp thiết. Năm 2020, Tổng cục đã thể hiện sự chủ động, linh hoạt trong phòng chống bão lớn, mưa lũ lịch sử miền Trung, hạn hán ở Tây Nguyên và xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long. Nhờ các dự báo kịp thời, chính xác, nhiều địa phương và người dân đã giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản. Điều này chứng tỏ, Tổng cục đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ cuộc sống, thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội, giữ gìn an ninh quốc gia trước diễn biến khó lường của điều kiện tự nhiên.