Đoạn 1: Bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc là một áng văn bi tráng, mang đậm tinh thần yêu nước nồng nàn của nhân dân Nam Bộ dưới thời thực dân Pháp xâm lược. Nguyễn Đình Chiểu đã sáng tác tác phẩm này để khắc họa hình ảnh những người nông dân áo vải nhưng mang khí chất hào hùng, dũng cảm cầm gậy, vác dao đứng dậy chống lại kẻ thù. Họ vốn chỉ quen cảnh ruộng đồng sông nước, "một ngày cuốc, một ngày cày, thân cò lặn lội bờ sông", vậy mà khi quê hương bị giày xéo, họ đã trở thành những anh hùng bất khuất. Sự hy sinh của những nghĩa sĩ ấy là minh chứng cho tinh thần kiên cường và ý chí độc lập tự chủ của cả dân tộc. Nguyễn Đình Chiểu ca ngợi họ không phải vì chiến công hiển hách, mà bởi cốt cách giản dị, lòng trung thành son sắt và ý chí không chịu khuất phục trước ngoại xâm.

Đoạn 2: Nội dung bài văn tế không chỉ dừng lại ở việc kể lại câu chuyện bi thương của trận đánh, mà còn gửi gắm niềm tiếc thương sâu sắc trước sự hi sinh lớn lao của các nghĩa sĩ. Nhà thơ đã dùng lời văn tràn đầy cảm xúc, hình ảnh gần gũi, mộc mạc mà lay động lòng người. Những câu văn như “sống đánh giặc, thác cũng đánh giặc” thể hiện rõ ý chí chiến đấu quyết liệt, lấy cái chết đổi lấy sự sống cho quê hương. Bằng những lời lẽ thống thiết, tác giả đã thể hiện lòng tri ân, biết ơn sâu sắc đối với đồng bào đã ngã xuống, đồng thời lên án tội ác của quân xâm lược. Qua đó, Nguyễn Đình Chiểu chạm tới trái tim của mỗi người Việt Nam, nhắc nhở về đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, về ý nghĩa thiêng liêng của sự hy sinh cho Tổ quốc.

Đoạn 3: Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc không chỉ ghi lại một sự kiện lịch sử mà còn là biểu tượng cho sức mạnh quật cường của con người Việt Nam. Dưới ngòi bút đầy xúc động và chân thành của Nguyễn Đình Chiểu, những người nông dân bình dị đã trở thành những anh hùng bất tử trong lòng dân tộc. Tác phẩm đã nâng cao hình ảnh người nông dân từ vị trí thấp kém lên thành trụ cột bảo vệ quê hương, đất nước. Qua đó, Nguyễn Đình Chiểu khẳng định rằng, dù không có khí giới tối tân, không kỹ năng chiến đấu chuyên nghiệp, nhưng với tấm lòng yêu nước và tinh thần tự cường, người dân Việt vẫn đủ sức làm nên những kỳ tích lịch sử. Bài văn tế vừa là tiếng khóc thương, vừa là bản anh hùng ca bất diệt, truyền cảm hứng đấu tranh cho muôn đời sau.