Lãng phí thực phẩm là vấn đề nghiêm trọng của xã hội hiện đại, ảnh hưởng trực tiếp đến kinh tế, môi trường và an ninh lương thực toàn cầu. Theo thống kê của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hiệp Quốc, mỗi năm trên thế giới có khoảng một phần ba lượng thực phẩm sản xuất ra bị bỏ đi hoặc thất thoát trước khi đến được tay người tiêu dùng. Tại Việt Nam, thực trạng này cũng diễn ra phổ biến từ khâu sản xuất, vận chuyển cho tới khâu tiêu dùng tại các gia đình, nhà hàng, siêu thị. Nguyên nhân dẫn đến lãng phí thực phẩm thường do ý thức người tiêu dùng chưa cao, quy trình bảo quản chưa hợp lý, cũng như hệ thống phân phối thiếu hiệu quả. Những thực phẩm bị lãng phí không chỉ gây thiệt hại kinh tế mà còn tạo ra lượng lớn rác thải hữu cơ, góp phần làm tăng phát thải khí nhà kính và thúc đẩy biến đổi khí hậu.

Trong đời sống hằng ngày, việc lãng phí thực phẩm diễn ra một cách âm thầm nhưng phổ biến. Nhiều người có thói quen mua thực phẩm quá mức cần thiết, bảo quản sai cách khiến thức ăn nhanh hư hỏng, cuối cùng phải bỏ đi. Ở các nhà hàng và khách sạn, không ít nơi phục vụ các suất ăn lớn hoặc chế biến dư thừa mà thực khách không dùng hết, dẫn đến lượng rác thải thực phẩm tăng cao. Ngoài ra, các sự kiện, tiệc tùng cũng thường xuyên trở thành "điểm nóng" về lãng phí thực phẩm khi có nhiều món ăn đa dạng nhưng không được sử dụng hết. Đối với nông dân, hoa màu không đạt chuẩn hoặc bị hư hỏng trong quá trình thu hoạch cũng là nguyên nhân làm hao hụt nguồn thực phẩm. Việc này không chỉ gây tổn thất kinh tế cho các bên liên quan mà còn gián tiếp ảnh hưởng tới nguồn tài nguyên đất nước như nước sạch, đất canh tác và sức lao động.

Giảm lãng phí thực phẩm đòi hỏi nhận thức và hành động đồng bộ từ cộng đồng và chính phủ. Mỗi cá nhân cần thay đổi thói quen tiêu dùng, lên kế hoạch mua sắm hợp lý, bảo quản thực phẩm tốt hơn và tận dụng tối đa các nguyên liệu có thể chế biến. Các doanh nghiệp, nhà hàng nên xây dựng quy trình quản lý thực phẩm chặt chẽ, giảm khẩu phần ăn dư thừa và áp dụng các công nghệ bảo tồn hiện đại. Chính phủ nên ban hành các chính sách hỗ trợ nông dân trong việc bảo quản, vận chuyển nông sản, cũng như thúc đẩy giải pháp kết nối tiêu thụ giữa vùng sản xuất và người tiêu dùng. Song song đó, giáo dục ý thức cộng đồng về tiết kiệm thực phẩm cũng rất quan trọng để xây dựng xã hội văn minh, góp phần bảo vệ môi trường và đảm bảo an ninh lương thực cho các thế hệ tương lai.