Luật bảo hiểm thất nghiệp là một bộ phận quan trọng trong hệ thống an sinh xã hội của Việt Nam, được quy định tại Luật Việc làm năm 2013 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Đây là chính sách nhằm hỗ trợ người lao động bị mất việc làm với các quyền lợi cơ bản như trợ cấp thất nghiệp, hỗ trợ học nghề, tư vấn giới thiệu việc làm và hỗ trợ đào tạo để duy trì việc làm, chuyển đổi nghề nghiệp. Đối tượng tham gia bảo hiểm thất nghiệp bao gồm người lao động làm việc theo hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc từ đủ mười hai tháng trở lên với người sử dụng lao động, doanh nghiệp, tổ chức sự nghiệp công lập, cơ quan, đơn vị có sử dụng lao động.

Quy trình hưởng bảo hiểm thất nghiệp khá chặt chẽ và tuân thủ theo nguyên tắc đóng – hưởng, nghĩa là người lao động và người sử dụng lao động cùng đóng góp vào quỹ bảo hiểm thất nghiệp trong quá trình làm việc. Khi người lao động bị thất nghiệp, không tự ý chấm dứt hợp đồng trái pháp luật và đáp ứng đầy đủ thủ tục cần thiết thì mới đủ điều kiện hưởng các quyền lợi liên quan. Mức hưởng trợ cấp thất nghiệp dựa trên mức lương bình quân và thời gian đóng bảo hiểm của người lao động, thời hạn hưởng kéo dài từ 3 đến tối đa 12 tháng, tùy thuộc vào số năm đã tham gia bảo hiểm. Ngoài ra, luật còn quy định chi tiết về hồ sơ, thủ tục, thời gian nộp hồ sơ và giải quyết chế độ nhằm bảo đảm quyền lợi của người lao động.

Sự ra đời và hoàn thiện của luật bảo hiểm thất nghiệp đã giúp người lao động giảm bớt áp lực tài chính khi mất việc làm đồng thời nâng cao ý thức trách nhiệm của cả người lao động và người sử dụng lao động đối với chính sách an sinh xã hội. Nhờ đó, thị trường lao động phát triển bền vững hơn, giảm thiểu rủi ro cho các bên liên quan, đặc biệt là trong bối cảnh nền kinh tế thường xuyên biến động. Tuy nhiên, thực tiễn áp dụng vẫn còn gặp phải một số khó khăn như tình trạng trốn đóng bảo hiểm, chậm giải quyết chế độ hay thiếu thông tin về quyền lợi, đòi hỏi tiếp tục hoàn thiện pháp luật và tăng cường công tác tuyên truyền để đảm bảo công bằng và hiệu quả trong lĩnh vực này.