Ngôi nhà truyền thống của người Ê Đê, còn gọi là nhà dài, là một công trình kiến trúc đặc sắc gắn liền với đời sống văn hóa của cộng đồng dân tộc này ở Tây Nguyên. Nhà dài được dựng trên các cột gỗ chắc chắn, mái nhà lợp bằng tranh hoặc lá, tạo độ dốc vừa phải để chống lại mưa nắng khắc nghiệt. Đặc biệt, nhà được thiết kế với hình dáng kéo dài, có thể lên đến vài chục mét, nhằm đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của cả đại gia đình và phản ánh quan niệm về dòng họ mẫu hệ – mỗi khi có con gái lấy chồng, nhà sẽ được nối dài thêm một đoạn.

Các không gian trong nhà dài của người Ê Đê được bố trí rất độc đáo, phân chia rõ ràng giữa khu vực sinh hoạt chung và nơi riêng tư của từng cặp vợ chồng trong gia đình. Phần đầu nhà thường là nơi tiếp khách, tổ chức sinh hoạt cộng đồng, là vị trí trang trọng nhất với nhiều vật dụng như ghế kpan, ché rượu cần, và những vật phẩm biểu trưng cho sự giàu có và uy tín của chủ nhân. Ngoài ra, ở đây còn diễn ra các hoạt động tập thể như lễ hội, hát múa dân gian, góp phần gắn kết cộng đồng làng bản, giữ gìn bản sắc văn hóa riêng biệt của người Ê Đê qua nhiều thế hệ.

Ngôi nhà dài không chỉ đơn thuần là nơi cư ngụ mà còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc đối với người Ê Đê. Mỗi chi tiết trong kiến trúc đều tượng trưng cho triết lý sống, quan niệm về vũ trụ, cộng đồng và tình yêu thương gia đình. Chất liệu xây dựng thân thiện với môi trường, kỹ thuật nối nhà truyền thống cùng lối sống hòa hợp với thiên nhiên đã trở thành giá trị văn hóa bền vững, giúp ngôi nhà dài vẫn giữ nguyên nét đẹp truyền thống giữa sự đổi thay của cuộc sống hiện đại. Chính vì vậy, nhà dài Ê Đê luôn là biểu tượng của sự đoàn kết, gắn bó, và tự hào của người dân nơi đây.