Chủ nghĩa cá nhân là một quan điểm triết học nhấn mạnh vai trò của cá nhân, quyền lợi và tự do cá nhân trong xã hội. Theo chủ nghĩa này, con người có quyền theo đuổi những mục tiêu cá nhân, thể hiện bản sắc riêng và phát triển năng lực cá nhân mà không bị ràng buộc quá mức bởi tập thể hay các chuẩn mực xã hội cứng nhắc. Chủ nghĩa cá nhân đề cao sự độc lập, sáng tạo và tự chủ trong mọi lĩnh vực của đời sống, từ tư duy, hành động đến lựa chọn lối sống. Tuy nhiên, cá nhân vẫn đóng vai trò trong cộng đồng, nhưng chủ nghĩa này cho rằng nhu cầu và quyền lợi của từng người cần được với sự tôn trọng tương xứng.

Trong lịch sử, chủ nghĩa cá nhân xuất hiện rõ nét ở phương Tây với sự phát triển của triết học Khai sáng, đặc biệt qua những tư tưởng của các triết gia như John Locke, Jean-Jacques Rousseau hoặc Immanuel Kant. Chủ nghĩa cá nhân đã thúc đẩy các giá trị tự do cá nhân, quyền sở hữu tài sản, và bình đẳng trước pháp luật, góp phần hình thành các xã hội hiện đại phương Tây. Trong khi đó, ở các xã hội Á Đông truyền thống, nhận thức về cá nhân thường bị chi phối bởi yếu tố tập thể và các nguyên tắc đạo đức cộng đồng, dẫn đến những cách tiếp cận khác biệt về vai trò của cá nhân. Ngày nay, với sự toàn cầu hóa và phát triển kinh tế - xã hội, chủ nghĩa cá nhân ngày càng lan rộng và ảnh hưởng sâu sắc đến văn hóa, tư duy và nếp sống tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.

Tuy vậy, chủ nghĩa cá nhân không hoàn toàn là tuyệt đối tốt hoặc xấu. Sự phát triển quá mức của cái tôi có thể dẫn đến thái độ ích kỷ, xa rời cộng đồng, và làm suy giảm các giá trị chia sẻ, đoàn kết vốn rất quan trọng cho sự tiến bộ chung của xã hội. Vì vậy, việc dung hòa giữa tinh thần cá nhân và trách nhiệm xã hội luôn là thách thức của bất kỳ nền văn hóa nào. Chủ nghĩa cá nhân có thể giúp con người phát triển tối đa tiềm năng của bản thân, đổi mới sáng tạo và dám chịu trách nhiệm với lựa chọn cá nhân. Nhưng để xã hội phát triển hài hòa, cần sự cân nhắc, đánh giá đúng mức giữa tự do cá nhân và lợi ích chung, tránh rơi vào cực đoan, và luôn giữ thái độ mở rộng với các nền tảng giá trị tập thể.